Τριήμερο εκδηλώσεων για την εξόντωση των Εβραίων της Βέροιας

Η πιο δύσκολη μνήμη

Τριήμερο εκδηλώσεων (31/5-3/6) για την εξόντωση των Εβραίων της Βέροιας:

– Παρασκευή, 31 Μαΐου 2019. Αμφιθέατρο Νέου Μουσείου Αιγών| 20.30

Από την Βέροια στο Άουσβιτς (Η τεκµηρίωση του τρόµου)
Οµιλία του δικηγόρου-συγγραφέα Γιώργου Λιόλιου

– Σάββατο, 1 Ιουνίου 2019. Νέο Μουσείο Αιγών| 20.00

“∆άκρυα του χθες Μνήµες του σήµερα”
Συναυλία µε την µε την διεθνούς φήµης σοπράνο Σόνια
Θεοδωρίδου.

Η Βεροιώτισσα καλλιτέχνης θα µας υποδεχτεί σε ένα συναρπαστικό µουσικό και θεατρικό ταξίδι, µε έργα των Κουρτ Βάιλ και Μπέρτολτ Μπρεχτ. Σκηνοθεσία: Μαρλέν Καµίνσυ. Διεύθυνση ορχήστρας Mobile: Θεόδωρος Ορφανίδης. Ενορχήστρωση: Θεόδωρος Κοτεπάνος. Συµµετέχουν τα µέλη της χορωδίας Cantabile.

– ∆ευτέρα, 3 Ιουνίου 2019. Οδός Μητροπόλεως – Δημαρχείο Βέροιας|10.00 και οδός 10ης Μεραρχείας|12.00

Οι λίθοι της µνήµης

Η Εφορεία Αρχαιοτήτων Ηµαθίας, σε συνδιοργάνωση µε την Οµάδα Πολιτών Βεροίας και την υποστήριξη του ιδρύµατος Heinrich Böll (παράρτηµα Θεσσαλονίκης) και του 1ου ΓΕΛ Βέροιας, παρουσιάζει την δράση των Λίθων της Μνήµης. Πρόκειται για την τοποθέτηση έξι λίθων, στην µνήµη έξι Εβραίων µαθητών του Γυµνασίου και του εβραϊκού δηµοτικού σχολείου της Βέροιας που εξοντώθηκαν από τους Ναζί στη διάρκεια της Γερµανικής Κατοχής. Η δράση θα πραγµατοποιηθεί µε την ενεργό παρουσία του Γερµανού καλλιτέχνη και εµπνευστή της ιδέας Gunter Demnig.

Παράλληλα, η ΕΦΑ Ηµαθίας θα πραγµατοποιήσει µε το 1ο ΓΕΛ Βέροιας εκπαιδευτικές δράσεις που θα περιλαµβάνουν εργαστήρια δηµιουργικής γραφής και εικαστικής έκφρασης, µε θέµα την Βέροια πριν και κατά τον Β’ Παγκόσµιο Πόλεµο. Στόχος των δράσεων αυτών είναι η ανάπτυξη της κριτικής και ιστορικής σκέψης, ο στοχασµός, η ενσυναίσθηση και ο αναστοχασµός των µαθητών για την δίωξη και την εξαφάνιση συµπολιτών µας, επικεντρώνοντας στις έξι µορφές των συνοµηλίκων τους Εβραίων µαθητών.

– Τετάρτη, 19 Ιουνίου 2019. Δημόσια Βιβλιοθήκη Βέροιας. Ο Γιώργος Λιόλιος θα συνομιλήσει με τον Γερμανό συγγραφέα και ερευνητή Hans-Joachim Lang με αφορμή το βιβλίο του “Οι γυναίκες του μπλοκ 10” (έκδ. University Studio Press 2019) καθώς και με την Niki Eideneier, το οποίο πραγματεύεται τα πειράματα που πραγματοποιούνταν σε Εβραίες γυναίκες-κρατούμενες στο Άουσβιτς.

Πηγή: Γιώργος Λιόλιος (facebook)

Μια «συκοφαντία αίματος» στη Βέροια του 1925 (απόσπασμα)

του Γιώργου Λιόλιου

[Εισήγηση στην Γ’ Επιστημονική Ημερίδα – Μιλάμε για τη Βέροια του 20ου αιώνα (1925-1940) – Στη Βέροια του Μεσοπολέμου, 21.09.2013 (Δημόσια Βιβλιοθήκη Βέροιας)]

«Εμείς, τα παιδιά, ήμασταν επηρεασμένα απ’ τα παραμύθια της γιαγιάς μας, ότι τάχα στη Βέροια υπάρχει μια συνοικία που ζούνε πλούσια οι Εβραίοι κι ότι, αν πάμε κι εμείς εκεί, θα μας ρουφήξουν το αίμα, για μόνο λόγο ότι είμαστε χριστιανοί. Όσες φορές πηγαίναμε στη Βέροια, όλο και κρυφοκοιτάζαμε να δούμε πού είναι αυτός ο μαχαλάς και στριφογυρίζαμε το κεφάλι μας από ΄δω κι από ΄κει να μην μας αρπάξουν. Αυτό όμως δεν έγινε ποτέ. Τα φτωχόπαιδα των Εβραίων παίζαν με τα φτωχόπαιδα της Βέροιας και τα πλουσιόπαιδα μεταξύ τους. Η γιαγιά μου, ντε και καλά, επέμενε ότι οι Εβραίοι σφάζουν!»

Με αυτό το λιτό απόσπασμα από το βιβλίο της Όλγας Μάστορα-Ψαρογιάννη με τον τίτλο Στο δρόμο του Χρέους που εκδόθηκε το 1995, θέλησα να σας συστήσω το «φ’τσι», σύμφωνα με την βεροιώτικη ντοπιολαλιά, δηλαδή το βαρέλι με τα καρφιά στο οποίο οι Εβραίοι, σύμφωνα με την λαϊκή προκατάληψη, στράγγιζαν το αίμα χριστιανόπαιδων για να το χρησιμοποιήσουν στην παρασκευή του άζυμου άρτου του Εβραϊκού Πάσχα.

Στην εισήγηση μου θα επιχειρήσω να αναδείξω το πλαίσιο του δημόσιου λόγου και των κρατικών πολιτικών μέσα στο οποίο αναβίωσε αυτή η προκατάληψη στη Βέροια του 1925, η οποία προκάλεσε διακοινοτικές εντάσεις, και πως το περιστατικό αυτό επηρέασε τις διακοινοτικές σχέσεις στην πόλη.

Το κυρίαρχο μοτίβο του «τελετουργικού φόνου» ή περισσότερο γνωστής ως «θυσίας αίματος» είναι ο ισχυρισμός ότι υπάρχει ένα εβραϊκό έθιμο σύμφωνα με το οποίο οι Εβραίοι κάθε χρόνο την παραμονή του εβραϊκού Πάσχα απάγουν χριστιανόπαιδα, τα οποία είτε σταυρώνουν είτε σφάζουν, για να συλλέξουν το αίμα τους προκειμένου να το χρησιμοποιήσουν σε θρησκευτικές ιεροτελεστίες και ειδικότερα για την παρασκευή του άζυμου άρτου, της matza, που τρώνε οι Εβραίοι κατά την εορτή του Πάσχα σε ανάμνηση της εξόδου από την Αίγυπτο.

Η πρώτη τελετουργική παιδοκτονία που αποδίδεται στους Εβραίους ανάγεται στο 1144 στο Norwich της Αγγλίας, μετά την ανακάλυψη του φρικτά ακρωτηριασμένου σώματος του δωδεκάχρονου Ουϊλλιαμ στο δάσος της Θόρπης. Τότε, η μητέρα και ο θείος του παιδιού κατηγόρησαν τους Εβραίους ότι το σκότωσαν αφού προηγουμένως το είχαν βασανίσει. Ο δικαστής κρίνει ως ανυπόστατη την κατηγορία, η οποία ωστόσο κυκλοφορεί υπό μορφή φημών. Στη συνέχεια, μερικά χρόνια αργότερα, υπό την εξουσία ενός νέου δικαστή και ενός νέου επισκόπου, ο θρύλος του παιδιού-μάρτυρα, «που σκοτώθηκε από τους Εβραίους», μορφοποιήθηκε από τον βενεδικτίνο μοναχό Thomas de Monmouth: ο φόνος του Ουϊλλιαμ τελέστηκε με τελετουργικό τρόπο, με σκοπό να αναπαραχθεί η σταύρωση του Ιησού. Θαύματα λαμβάνουν χώρα πάνω στον τάφο του Ουϊλλιαμ, πράγμα που φαίνεται να επιβεβαιώνει την κατηγορία, ενώ η λατρεία του μάρτυρα Ουϊλλιαμ προσελκύει πλήθη προσκυνητών. Το 1189, Οι Εβραίοι υφίστανται επιθέσεις στο Λονδίνο κι έπειτα σε όλο το βασίλειο. Στις 6 Φεβρουαρίου 1190, όλοι οι Εβραίοι του Νόργουιτς σφαγιάζονται, εκτός εκείνων που κατάφεραν να καταφύγουν στο κάστρο.

Την υπόθεση του Ουϊλλιαμ θα την ακολουθήσουν στο Μεσαίωνα πολυάριθμες άλλες υποθέσεις τελετουργικού φόνου, και η διασύνδεση του με τους Εβραίους θα προκαλέσει και νομιμοποιήσει βίαιες αντιεβραϊκές εκδηλώσεις και τρομακτικές σφαγές Εβραίων, οι οποίες συχνά έγιναν το πρόσχημα για επιβολή μέτρων απέλασης: Οι Εβραίοι θα εκδιωχθούν από την Αγγλία το 1290, τη Γαλλία το 1306, τα γερμανικά πριγκιπάτα το 1450, την Ισπανία το 1492 κλπ.

Η κατηγορία του τελετουργικού φόνου εντάσσεται σε μια ποικιλία αντιεβραϊκών μύθων και αντιεβραϊκών μορφολογιών (σύμφωνα με την ορολογία που χρησιμοποιεί ο Ταγκυέφ). Οι αντιεβραϊκοί μύθοι συνιστούν ένα πολύχρωμο σύνολο αρνητικών αναπαραστάσεων (προκαταλήψεων και στερεοτύπων) και κατηγοριών με στόχο τους Εβραίους, οι οποίες συσσωρεύτηκαν από τον αρχαίο κόσμο (Αίγυπτο, Ελλάδα, Ρώμη). Μέσα από αφηγήσεις της ελληνιστικής περιόδου κι ενδεχομένως υπό την επίδραση των Αιγυπτίων, κράτους με αντιεβραϊκή παράδοση, οι Εβραίοι πρωτοεμφανίζονται, υπό την μορφή φημών που θα επαναληφθούν επί αιώνες, ως ακάθαρτοι, μολυσμένοι από λέπρα, μάγοι και παιδοκτόνοι. Οι μύθοι αυτοί, του «μίσους του ανθρώπινου είδους», του τελετουργικού φόνου, της δολιότητας και της τοκογλυφίας, της τοπικής ή παγκόσμιας συνωμοσίας, θα σφυρηλατηθούν αργότερα και θα επαναδιατυπωθούν από τα χριστιανικά περιβάλλοντα του Μεσαίωνα μέσα από την κεντρική αφετηρία του χριστιανικού αντιιουδαϊσμού, την κατηγορία της θεοκτονίας. Δηλαδή την κατηγορία ότι οι Εβραίοι είναι οι «δολοφόνοι του Χριστού» και τα «τέκνα του διαβόλου», – κατηγορία που άνοιξε τον δρόμο για τη δαιμονοποίηση τους. Έτσι, ο Εβραίος κατασκευάζεται σε ένα «μυθικό» είδος και παρουσιάζεται ως ο σατανικός εχθρός του ανθρώπινου είδους και του Θεού, ο κατεξοχήν εγκληματίας ή, σύμφωνα με την γλώσσα των Ναζί, ο κληρονομικός εγκληματίας, ο εκμεταλλευτής και γεννημένος συνωμότης, ο παιδοκτόνος.

Ειδικά σε ό,τι αφορά στον τελετουργικό φόνο, οι εξηγήσεις που δίνονται από τους διακινητές του μύθου, άλλοτε υποστηρίζουν ότι ο τελετουργικός φόνος αποτελεί έκφραση μιας θρησκευτικής κουλτούρας στηριγμένης πάνω στις ανθρωποθυσίες («μολωχισμός»), που η σατανική διδασκαλία του Ταλμούδ δεν έπαψε να νομιμοποιεί κι άλλοτε αναμειγνύουν την δολοφονία με τον κανιβαλισμό, προφανώς αντλώντας από παραδείγματα ανθρωποθυσιών που παρατηρούνταν στους αρχαίους χρόνους σε περιοχές της Εγγύς Ανατολής, πράγμα που ισοδυναμεί με την εγγραφή της προδιάθεσης στον φόνο, κυρίως παιδιών, στην ίδια την φύση των Εβραίων, ως εγκληματικού ενστίκτου.

Οι αφηγήσεις τελετουργικού φόνου πέρασαν από τη θέση του μεσαιωνικού θρύλου στη θέση του σύγχρονου μύθου του 18ου και 19ου αιώνα. Με τη Γαλλική Επανάσταση που άνοιξε τον δρόμο για την πολιτική και κοινωνική χειραφέτηση των Εβραίων, μεταλλάσσεται πλέον ο θρησκευτικός αντιιουδαϊσμός, που είχε χαρακτήρα εξόχως θρησκευτικό αλλά και κοινωνικό και οικονομικό. Τον 19ο αιώνα, η εχθρότητα κατά των Εβραίων στηρίζεται πια σε επιστημονική βάση, την οποία προσέφερε η φυλετική ψευδο-επιστημονική θεωρία, σύμφωνα με την οποία τα άτομα σημιτικής καταγωγής θεωρούνται ότι ανήκουν σε μια κατώτερη φυλή. Δίχως να εγκαταλείπεται η εμπειρική έννοια του θρησκευτικού αντιιουδαϊσμού, ο 19ος αιώνας σηματοδοτεί το πέρασμα στον «φυλετικό αντισημιτισμό», έννοια που επινοήθηκε το 1873.

[…]

  • Διαβάστε τη συνέχεια της εισήγησης του Γιώργου Λιόλιου στο ιστολόγιο Χανιά-Βέροια. Ο Γιώργος Λιόλιος είναι δικηγόρος και ασχολείται συστηματικά με την έρευνα της ιστορίας του εβραϊσμού της Ελλάδας. Κείμενά του για την εβραϊκή κοινότητα της Βέροιας δημοσιεύθηκαν κατά καιρούς σε διάφορα περιοδικά έντυπα (στην Ελλάδα και τη Σερβία), σε διαδικτυακούς τόπους, καθώς και στον τιμητικό τόμο για το Ολοκαύτωμα των Εβραίων της Ελλάδας. Από τις εκδόσεις Ευρασία κυκλοφορεί το βιβλίο του Σκιές της πόλης. Αναπαράσταση του διωγμού των Εβραίων της Βέροιας.

Είναι άραγε η Χρυσή Αυγή στη ψυχή του μέσου Έλληνα;

του Γιώργου Λιόλιου

10/06/2012

Το ερώτημα αυτό με απασχόλησε κυρίως τις τελευταίες μέρες, μετά το γνωστό περιστατικό της βίαιης συμπεριφοράς του μέλους της Χρυσής Αυγής Κασιδιάρη. Αναρωτιόμουν, όπως πολύς κόσμος, τι πρόσημα θα δώσει το περιστατικό της χειροδικίας σε βάρος δυο ανθρώπων, γυναικών, συνομιλητών σε δημόσιο διάλογο, υποψήφιων βουλευτών, στα εκλογικά ποσοστά της συμμορίας των νταβατζήδων του εθνοπατριωτισμού. Περισσότερο αναρωτιόμουν πόσα θετικά πρόσημα κουβαλά αυτό το περιστατικό στην ψυχή του μέσου Έλληνα και της μέσης Ελληνίδας.

Πρωϊ Παρασκευής (μία μέρα μετά το περιστατικό) στο δικαστικό μέγαρο της Βέροιας, ένας αστυφύλακας σχολιάζει σκωπτικά αλλά επαινετικά τις μπουνιές του Κασιδιάρη σε βάρος της Κανέλη. Με τον ίδιο τρόπο σχολίασε το περιστατικό χθες βράδυ ένας παλαιός καθηγητής μου στο reunion της τελευταίας τάξης του Λυκείου μου. Με ακόμα πιο σοκαριστικό τρόπο αναφέρθηκαν τις τελευταίες μέρες επαινετικά αρκετές γυναίκες (πλειοδοτώντας περισσότερο στην σεξουαλική έκφανση του γεγονότος: επιτέλους ένας άντρας!).

Τα οιδιπόδεια των Χρυσαυγιτών είναι μήπως η προβολή αυτών που κουβαλάει ο μέσος Έλληνας-Ελληνίδα; Κι αν μιλήσουμε για τις Ελληνίδες θα μιλούσαμε για το αντίστοιχο γυναικείο της Ηλέκτρας.

Τι στο διάολο είχαν στο μυαλό τους εκείνα τα δεκαεπτάχρονα κορίτσια-μέλη της Χρυσής Αυγής που κοιτούσαν φοβισμένα τους περαστικούς και τους θυμωμένους εκφραστές του αντιεξουσιαστικού χώρου που τους έδιωχναν από τη Βέροια στα γεγονότα του Σαββατοκύριακου; Ποια ανάγκη ομαδοποίησης και απόκτησης μιας ταυτότητας τους έστελνε στην αγκαλιά των μισάνθρωπων και των κτηνών της θηριωδίας που επιχειρούσε να αλώσει την Βέροια, την πόλη με τους 660 νεκρούς Εβραίους στα κρεματόρια του Άουσβιτς, με τους δεκάδες νεκρούς από τα πρόθυμα στόματα των Γερμανοτσολιάδων δοσίλογων; Ποια διαστροφή στο μυαλό σε καταντά θιασώτη της βίας και του εκφασισμού της ζωής; Δεν είναι καθόλου τυχαίο ότι ένθεν κι ένθεν εκστομίζονταν ύβρεις γύρω από το μ…ί της μάνας του ενός και του άλλου. Αυτό που σε γεννά, που διεκδικείς και λατρεύεις, είναι η αλήθεια ότι σε καθορίζει σε μέγιστο βαθμό. Η Κανέλλη είχε σχολιάσει αμέσως μετά το γνωστό περιστατικό λέγοντας «να χαίρεται τον Κασιδιάρη η μάνα του» – μια προβολή ερήμην μιας μάνας που ενδεχομένως είναι υπερήφανη αλλά και μπορεί να πονάει.

Ποιες είναι οι πραγματικές μάνες άραγε; Η Χρυσή Αυγή ηγείται του εκφασισμού της κοινωνίας αφού κατόρθωσε σε ένα περιβάλλον απαξίωσης της πολιτικής και της σοβούσας οικονομικής κρίσης, να σέρνει στον εκφασισμό σύσσωμο τον πολιτικό χώρο: από τις ακροδεξιές-αντισημιτικές πενιές του ΚΚΕ και του ΣΥΡΙΖΑ έως τις νταβατζίδικες της ακροδεξιάς πολυκατοικίας που οραματίζεται ο αρχάγγελος της ΝΔ Π. Ψωμιάδης με παλιές αλλά και πολύ πρόσφατες δηλώσεις του.

Εάν δεν επενέβαινε στη Βέροια ο αντιεξουσιαστικός χώρος, οι Χρυσαυγίτες θα αλώνιζαν στην πόλη. Οι επαγγελματίες και οι διερχόμενοι κάτοικοι προσπερνούσαν αδιάφορα προς στιγμήν την καμπάνια τους, αλλά κατά βάθος πολλοί από αυτούς θα ήθελαν να εκφράσουν τα συγχαρητήρια τους στο κτήνος και στην κτηνωδία. Διότι η ψυχή του μέσου Έλληνα, εξαγριωμένη; διχασμένη; απογοητευμένη; στενάχωρη; εξαθλιωμένη; θυμούμενη την πλαστή ευδαιμονία της καταντά να χειροκροτεί την βία και τον εκφασισμό, πίνοντας αμέριμνη και ατάραχη τον καφέ της. Και αυτό χειροκρότημα είναι.

πηγή: ιστολόγιο Χανιά-Βέροια

Η Σιωπή ως έγκλημα κατά τον Ποινικό Νόμο

Από το ιστολόγιο “Χανιά-Βέροια”

11/05/2012

Με αφορμή πρόσφατες αναρτήσεις μου σχετικά με το φαινόμενο της Χρυσής Αυγής και των νεο-ναζιστικών μορφωμάτων στην ελληνική κοινωνία, των οποίων συστατικός λόγος αποτελεί η άρνηση του Ολοκαυτώματος και ο αντισημιτισμός, που ως έννοιες είναι “εκ των ων ουκ άνευ” του συστημικού τους λόγου (sine qua non, όπως θα αρεσκόταν να λέει ο αρχηγός της Χ.Α., Μιχαλολιάκος), ένας φίλος καλός και γνωστός συγγραφέας μοιράστηκε μαζί μου τον προβληματισμό και το ερώτημα, μήπως θα ‘πρεπε οι πνευματικοί άνθρωποι να συντάξουν ένα κείμενο όπου θα εκφράζονταν δύο απαιτήσεις: η ποινικοποίηση της άρνησης του Ολοκαυτώματος και η ποινικοποίηση της διάδοσης ναζιστικών θέσεων και συμβόλων.

Οφείλω να πω ότι κατ’ αρχήν με ανακουφίζει ως άνθρωπο η ύπαρξη πνευματικών ανθρώπων που ανησυχούν για όσα διεκτραγωδούνται στην κοινωνία της Ελλάδας σήμερα, αλλά είμαι εξαιρετικά δύσπιστος στις νομοθετικές πρωτοβουλίες, πολύ περισσότερο μάλιστα όταν αυτές δεν συνοδεύονται από γενναία πολιτική βούληση.

Σε ό,τι δε αφορά τα θέματα αιχμής που έθεσε ο αγαπητός φίλος, οφείλω να υπομνήσω ότι υπάρχει νομοθετικό πλαίσιο, ικανό να αντιμετωπίσει τα φαινόμενα αυτά. Είναι ο ν. 927/1979 που προβλέπει ως ποινικό αδίκημα την πρόκληση σε βία ή μίσος εναντίον ομάδας ανθρώπων λόγω χρώματος, φυλής ή έθνους, ο οποίος το 1984 τροποποιήθηκε με την προσθήκη της λέξης θρησκεία, ενώ με νεότερη τροποποίηση του 2001 δίδεται η δυνατότητα και της αυτεπάγγελτης δίωξης.

Ατυχής ή μη στις προβλέψεις του ο νόμος, ερωτώ ωστόσο: πόσες φορές είδατε την εφαρμογή αυτού, όπως και πολλών άλλων νόμων βέβαια, στην ελληνική κοινωνία; Μία φορά και σε αυτήν ο γνωστός θιασώτης της άρνησης του Ολοκαυτώματος και των ναζιστικών ιδεών Κ. Πλεύρης αθωώθηκε στο δευτεροβάθμιο δικαστήριο, με μια απόφαση που σχεδόν αναγνώριζε ως “επιστημονικό πόνημα” το βιβλίο του Οι Εβραίοι-όλη η αλήθεια. Ενδεικτικά παραθέτω απανθίσματα από το “τεράστιο πόνημα” του:

– «΄Ετσι θέλουν οι Εβραίοι, διότι μόνον έτσι καταλαβαίνουν: εντός 24 ωρών και εκτελεστικό απόσπασμα».

– «Εβραίος και άνθρωπος είναι έννοιες αντιφατικές, δηλαδή η μία αποκλείει την άλλη».

– «Η όλη των εγκληματική συμπεριφορά δικαιολογεί τας πράξεις των Ναζί εναντίον των και κάτι περισσότερον. Τας δικαιώνει».

– «Η ιστορία της ανθρωπότητος θα καταλογίση στον Αδόλφο Χίτλερ τα εξής: Δεν απήλλαξε, ενώ ηδύνατο την Ευρώπη από τους Εβραίους».

– «Τους καταφρονούμε δια την ηθικήν των, δια την θρησκείαν των, δια τας πράξεις των, που όλα μαζί αποδεικνύουν ότι είναι υπάνθρωποι».

Η ελληνική πολιτεία πλειοδοτεί σε νομοθετικές πρωτοβουλίες και μεταξύ αυτών σε μια νέα (όχι και τόσο νέα αν σκεφτεί κανείς ότι εκκρεμεί σαν σχέδιο νόμου από τον Φεβρουάριο του 2011), με το σχέδιο νόμου για την “καταπολέμηση ιδιαίτερα σοβαρών μορφών και εκδηλώσεων ρατσισμού και ξενοφοβίας μέσω του ποινικού δικαίου σύμφωνα με την Απόφαση-Πλαίσιο 2008/913/ΔΕΥ του Συμβουλίου της 28ης Νοεμβρίου 2008 και την από 7 Μαρτίου 1966 Διεθνή Σύμβαση «περί καταργήσεως πάσης μορφής φυλετικών διακρίσεων» που κυρώθηκε με το Ν.Δ. 494/1970” (το σχέδιο νόμου http://www.opengov.gr/ministryofjustice/?p=1011).

Ακόμα και η καθυστέρηση στην ψήφιση αυτού του νομοσχεδίου και την ένταξη του στο κείμενο νομοθετικό πλαίσιο, υπονοεί το πολιτικό έλλειμμα ή αλλιώς το έλλειμμα γενναιότητας της ελληνικής Πολιτείας να προασπίσει Έλληνες ή μη πολίτες που απειλούνται με φυλετική, θρησκευτική ή εθνοτική βία.

Όμως η άποψη μου είναι ότι μια θωρακισμένη πολιτισμικά-ιδεολογικά κοινωνία δεν έχει ανάγκη νομοθετικών πρωτοβουλιών για να πράξει τα αυτονόητα: να προλάβει και να αποπέμψει και στη συνέχεια να απομονώσει τα φαινόμενα αυτής της βίας. Αρκεί να μην σιωπά.

Είναι συνεπώς πιο επικίνδυνη η σιωπή των πνευματικών ανθρώπων και αυτή μάλλον θα ‘πρεπε να ποινικοποιηθεί, παρά η παρακίνηση σε κενές νομοθετικές πρωτοβουλίες, όταν η ίδια η Πολιτεία (η ίδια η κοινωνία τελικά) δείχνει απρόθυμη να εφαρμόσει. Πρώτα η Κοινωνία στα σπλάχνα της όπου συμβαίνει το γεγονός και στη συνέχεια η Πολιτεία ως εκφραστής της κοινωνικής ανάγκης κι απαίτησης.

Για ο,τιδήποτε συμβαίνει είμαστε απόλυτα όλοι μας συνυπεύθυνοι. Μην τα βάζουμε με την Χρυσή Αυγή -αυτή είναι αρμοδιότητα του ψυχιατρικού ανάκλιντρου. Σε αυτούς που σιωπούν πρέπει να στρέψουμε την κριτική μας. Κι αν ο μέσος πολίτης είναι παρασυρμένος από τον καθημερινό κάματο της επιβίωσης του, ο πνευματικός άνθρωπος, που υποτίθεται ότι είναι σε εγρήγορση και ψάχνει πρώτη ύλη, ας αφήσει για λίγο τις θάλασσες και τα ηλιοβασιλέματα κι ας ακουμπήσει το υπογάστριο της παραπαίουσας κοινωνίας.

Η εβραϊκή κοινότητα της Βέροιας στα σχολεία

Του Γιώργου Λιόλιου, 6-12-2011

(αναδημοσίευση από το ιστολόγιο «Χανιά-Βέροια»)

Άποψη της εβραϊκής συνοικίας της Βέροιας. Πηγή: http://www.veriorama.com/veria_image.php?id=646

Το Υπουργείο Παιδείας, με πρόσφατη απόφαση της Υφυπουργού Π. Χριστοφιλοπούλου, εισάγει πλέον στο πρόγραμμα σπουδών των σχολείων της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης την πιλοτική εφαρμογή του διδακτικού αντικειμένου/μαθήματος της Τοπικής Ιστορίας.

Φρονώ ότι πρόκειται για μια πρωτοποριακή, καινοτόμο, φιλόδοξη και κυρίως ενθαρρυντική πρωτοβουλία της Πολιτείας, η οποία με τέτοιου είδους αποφάσεις δείχνει να αντιλαμβάνεται την ανάγκη για ένα νέο, φρέσκο και ευρύτερο προσανατολισμό της εκπαίδευσης, έξω από τα στενά και ασφυκτικά όρια του στερεοτυπικού προγράμματος σπουδών που εφαρμοζόταν επί δεκαετίες. Είναι ελπιδοφόρο ότι στοιχίζεται στο δημόσιο διάλογο που έχει ανοίξει τα τελευταία χρόνια στην επιστημονική (και όχι μόνο) κοινότητα της Ελλάδας, και ο οποίος έχει στρέψει το ενδιαφέρον του στην μικροϊστορία, δηλαδή σε μια ιστορία των υποκειμένων αλλά και σε μια ιστορία των τοπικών κοινωνιών που τελικά συνθέτουν ως επιμέρους φαινόμενα το όλον, το γενικό.

Όπως χαρακτηριστικά τονίζεται στο εισαγωγικό σημείωμα του υπουργείου, «η Τοπική Ιστορία στο Γυμνάσιο εντάσσεται στη Ζώνη Βιωματικών Δραστηριοτήτων ως ένα πεδίο μελέτης και έρευνας. Στο νέο Π.Σ. η Τοπική Ιστορία συνδέεται με τα περιεχόμενα του μαθήματος της Ιστορίας όλων σχεδόν των τάξεων της Υποχρεωτικής Εκπαίδευσης, αφού αναδεικνύεται η ιστορικότητα του τοπίου και η οργανική σχέση του με τον άνθρωπο. Η Τοπική Ιστορία βοηθά το μαθητή να αντιμετωπίζει ερευνητικά το περιβάλλον διατυπώνοντας έλλογες υποθέσεις εργασίας, να παρατηρεί, να περιγράφει, να συγκρίνει και να εξηγεί τους λόγους για τους οποίους τα πράγματα πήραν την παρούσα μορφή τους στο συγκεκριμένο χώρο, να ενεργοποιείται δημιουργικά στις προσπάθειες διατήρησης της πολιτισμικής φυσιογνωμίας του τόπου του, να καλλιεργεί κίνητρα για ατομική και συλλογική δράση μέσα και έξω από το σχολείο, να αναπτύσσει ερευνητικές δεξιότητες (άντληση πληροφοριών-επαλήθευση δεδομένων). Επιπλέον, η Τ.Ι. συμβάλλει στο άνοιγμα του σχολείου στην τοπική κοινωνία, ενώ συνδέεται με την Περιβαλλοντική και Διαπολιτισμική Εκπαίδευση».

Στα πλαίσια λοιπόν αυτού του νέου προγράμματος σπουδών, επιλέχθηκε, μεταξύ άλλων θεμάτων τοπικής ιστορίας, και σε ό,τι αφορά τη δευτεροβάθμια εκπαίδευση των σχολείων της Βέροιας, ως διδακτικό αντικείμενο «Η εβραϊκή συνοικία της Βέροιας και οι Εβραίοι στη Μακεδονία».

Οφείλω να διευκρινίσω ότι ήδη τα τελευταία δύο χρόνια αρκετοί εκπαιδευτικοί της Βέροιας τόσο της πρωτοβάθμιας όσο και της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, έχουν επικεντρώσει, στα πλαίσια ήδη υφιστάμενων προγραμμάτων περιβαλλοντικής και διαπολιτισμικής εκπαίδευσης, το ενδιαφέρον των μαθητών προς την ιστορία της διαδρομής του εβραϊσμού της Βέροιας, την αρχιτεκτονική της εβραϊκής συνοικίας και της συναγωγής και κυρίως γύρω από τον διωγμό των Εβραίων της πόλης. Η εξοικείωση των μαθητών με τα παραπάνω ερευνητικά/διδακτικά ζητούμενα, γίνεται με επιτόπιες επισκέψεις, ξεναγήσεις, συναντήσεις με ανθρώπους που γνωρίζουν πτυχές της ιστορίας της Κοινότητας της Βέροιας, με την χρήση βιβλιογραφίας και οπτικοακουστικών μέσων κ.ά.

Συνεπώς, η πρόσφατη απόφαση του υπουργείου, βρίσκει ήδη αρκετούς εκπαιδευτικούς της Βέροιας προετοιμασμένους να υλοποιήσουν και υπηρετήσουν το νέο εκπαιδευτικό πρόγραμμα και τον ρόλο τους και θα ήταν ευχής έργο να αποδώσει τους εισαγωγικούς της στόχους, ώστε σε έναν ορίζοντα γενιάς ανθρώπων, η νεολαία της Βέροιας να εντάξει στη συλλογική συνείδηση και μνήμη την εβραϊκή συνιστώσα της πόλης που μέχρι πριν λίγα χρόνια ήταν απωθημένη στον πάτο της μνήμης της πόλης.

Γιώργος Λιόλιος

Διάλεξη του Γιώργου Λιόλιου για την τεκμηρίωση του Ολοκαυτώματος στην Ελλάδα

Θεσσαλονίκη: Διάλεξη για την τεκμηρίωση του Ολοκαυτώματος στην Ελλάδα έδωσε ο συγγραφέας Γιώργος Λιόλιος, στο προξενείο των ΗΠΑ

15 Φεβρουαρίου 2011 (09:01 UTC+2)

omogeneia.ana-mpa.gr

Από το 2005 μέχρι σήμερα το Ίδρυμα για τη Μνήμη των Μαρτύρων και Ηρώων του Ολοκαυτώματος «Γιαντ Βασέμ», σε συνεργασία με τον ελληνικό «Σύλλογο Απογόνων Θυμάτων Ολοκαυτώματος», έχουν επιδοθεί σε ένα μεγάλο αγώνα για την ταυτοποίηση και τεκμηρίωση των θυμάτων της γενοκτονίας των Εβραίων σε όλες τις ελληνικές κοινότητες.

Το εγχείρημα αυτό παρουσίασε συνοπτικά χθες βράδυ ο δικηγόρος και συγγραφέας Γιώργος Λιόλιος, στο πλαίσιο διάλεξης που έδωσε στο προξενείο των ΗΠΑ στη Θεσσαλονίκη, με θέμα «Η τεκμηρίωση του Ολοκαυτώματος στην Ελλάδα».

Όπως τόνισε ο κ. Λιόλιος, ο οποίος συμμετείχε στο συγκεκριμένο πρόγραμμα με αφορμή προσωπική του έρευνα για τη συγγραφή του βιβλίου του «Σκιές της πόλης- Αναπαράσταση του διωγμού των Εβραίων της Βέροιας», αρχικά επιλέγεται μια ειδικότερη περιοχή της Ελλάδας για έρευνα. Το «Γιαντ Βασέμ» προωθεί στον υπεύθυνο του προγράμματος ένα ηλεκτρονικό φύλλο επεξεργασίας, όπου είναι καταχωρισμένα όλα τα ονόματα που υπάρχουν στη βάση δεδομένων του «Γιαντ Βασέμ». Στη συνέχεια τα δεδομένα γίνονται αντικείμενο επεξεργασίας, ενώ συγκρίνονται με τους καταλόγους των θυμάτων που ενδεχομένως υπάρχουν ήδη στην επιλεγείσα περιοχή. Για τα θύματα που δεν έχουν ήδη καταχωρηθεί καταρτίζεται μια νέα σελίδα μαρτυρίας, ενώ παράλληλα διεξάγεται και έρευνα για τον εντοπισμό συγγενούς του θύματος.

Το Ίδρυμα «Γιαντ Βασέμ» επιχειρεί ήδη από το 1955 να δημιουργήσει μια βάση δεδομένων με τα ονόματα των Εβραίων που αφανίστηκαν κατά τη διάρκεια της Γενοκτονίας, βάσει των «σελίδων μαρτυρίας», μια μορφή δηλώσεων από επιζώντες, συγγενείς και φίλους των θυμάτων. Όπως τόνισε ο κ. Λιόλιος εκτιμάται ότι μέχρι σήμερα έχουν τεκμηριωθεί οι μισοί από τα έξι εκατομμύρια θύματα της γενοκτονίας.

Στην Ελλάδα θεωρούνται μέχρι σήμερα ολοκληρωμένες οι εργασίες, που αφορούν στη Λάρισα, τη Χαλκίδα, τα Τρίκαλα, τον Βόλο, τη Βέροια, την Άρτα και τα παιδιά της Κέρκυρας. Σε εξέλιξη βρίσκεται η καταγραφή των θυμάτων που προέρχονται από τη Θεσσαλονίκη, την Αθήνα, την Κρήτη και την Καστοριά. Για τη Θεσσαλονίκη, συγκεκριμένα, υλικό για την έρευνα παραχώρησε ο επιζών του Ολοκαυτώματος, Χάιντς Κούνιο, ο οποίος έχει καταρτίσει λίστα με 35.000 ονόματα θυμάτων από την πόλη.

Ο κ. Λιόλιος επιχείρησε, εξάλλου, στη διάλεξή του αναδρομή στη σχετική με το Ολοκαύτωμα ελληνική βιβλιογραφία.

Όπως τόνισε, «η ανάδυση της μνήμης της Γενοκτονίας των Εβραίων της Ευρώπης διήνυσε μετά το 1945, παντού στην Ευρώπη, και στην Ελλάδα, αλλά και στην αντίπερα όχθη του Ατλαντικού, μια μακρά διαδρομή δυσπιστίας, σιωπής, φόβου και ενοχής, που σε ορισμένες περιπτώσεις τα παρήγαγαν ή και επέβαλαν τα εγχώρια ταμπού και οι εξωτερικοί καταναγκασμοί της πολιτικής, όπως ο εμφύλιος πόλεμος και η δικτατορία στην Ελλάδα, και της γεωπολιτικής, όπως ο παγκόσμιος ψυχρός πόλεμος».

Τα παραπάνω είχαν ως αποτέλεσμα να δημιουργηθεί τις πρώτες μεταπολεμικές δεκαετίες ένα μεγάλο κενό στην ιστοριογραφία, μέχρις ότου οι ίδιοι οι επιζώντες αποπειραθούν να σπάσουν σιωπή δεκαετιών «και μέχρις ότου η ιστοριογραφία αξιοδοτήσει την καταστροφή των Εβραίων ως γεγονός και το θεσμοποιήσει σε ένα συστηματικότερο επιστημονικό πλαίσιο», όπως υπογράμμισε ο κ. Λιόλιος.

Μέχρι το 1984 οι περισσότερες πληροφορίες γύρω από τις ναζιστικές διώξεις σε βάρος Εβραίων στον ελλαδικό χώρο προερχόταν από τη διεθνή βιβλιογραφία. Τις πρώτες δεκαετίες μετά τη Γενοκτονία των Εβραίων, στην ελληνική βιβλιογραφία υπήρχαν μόλις δύο ιστοριογραφικές μελέτες, του Πολυχρόνη Ενεπεκίδη με τίτλο «Οι διωγμοί των Εβραίων εν Ελλάδι 1941-1944, επί τη βάσει των μυστικών αρχείων των Ες-Ες» (1969) και η μετάφραση του έργου των Μίχαελ Μόλχο και Ιωσήφ Νεχαμά με τίτλο «In Memoriam», το οποίο πρωτοεκδόθηκε στη γαλλική γλώσσα το 1948-1949, αλλά μεταφράστηκε στα ελληνικά μόλις το 1973.

Αντίθετα, στο πεδίο των μαρτυριών των επιζώντων, η ελληνική βιβλιογραφία έδωσε στο φως μόλις το 1948 τη μαρτυρία του Ισαάκ Ματαράσσο με τίτλο «Κι όμως όλοι τους δεν πέθαναν», ενώ το 1974 ακολούθησε η μαρτυρία του Αλβέρτου Μενασσέ με τίτλο «Birkenau Auschwitz II».

Από τις αρχές της δεκαετίας του ’90 και μετά ξεσπάει μια εκδοτική έκρηξη με την έκδοση αυτοτελών μελετών και μαρτυριών επιζησάντων και τη διοργάνωση συμποσίων με θέματα σχετικά με τις διώξεις των Ελλήνων Εβραίων. «Ωστόσο, η συστηματική έρευνα των δομών της ναζιστικής κατοχής στην Ελλάδα με εκτενείς αναφορές στις διώξεις σε βάρος των Ελληνοεβραίων θα συστηματοποιηθεί από το 1994 και μετά μέχρι σήμερα με την έκδοση των εξαιρετικών συγγραμμάτων του Μαρκ Μαζάουερ με τον τίτλο “Στην Ελλάδα του Χίτλερ” και χρόνια μετά με την “Θεσσαλονίκη- Πόλη των φαντασμάτων”, καθώς και του Χάγκεν Φλάισερ με το δίτομο έργο του “Στέμμα και σβάστικα”», εξήγησε ο κ. Λιόλιος.

Ο ομιλητής υπογράμμισε, επίσης, ότι παρά την ικανοποιητική εικόνα που εμφανίζει σήμερα η ελληνική βιβλιογραφία, η θεματολογία δεν έχει εξαντληθεί ερευνητικά, ενώ οι ερευνητές βρίσκονται μπροστά σε νέες αρχειακές προκλήσεις, όπως ο επαναπατρισμός του αρχείου της Ισραηλιτικής Κοινότητας Θεσσαλονίκης που φυλασσόταν για πάνω από 65 χρόνια στη Μόσχα.

Η διάλεξη διοργανώθηκε στη μνήμη του Δαβίδ Τιάνο, Εβραίου υπαλλήλου του προξενείου των ΗΠΑ στη Θεσσαλονίκη, ο οποίος εκτελέστηκε από τους Γερμανούς στις 7 Φεβρουαρίου του 1942. Την εκδήλωση προλόγισε η γενική πρόξενος των ΗΠΑ στη Θεσσαλονίκη, Κάθριν Κέι.

Μ. Κουζινοπούλου

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

“Η συλλογική σιωπή βάζει φωτιά στο φυτίλι μιας ακόμα μολότοφ”

Παραθέτουμε σημερινό δημοσίευμα της “Καθημερινής” για το συμβάν της Ρόδου. Εξοργιστική, σε γενικές γραμμές, η αδιαφορία του ελληνικού τύπου απέναντι στη ναζιστική βία. Οι κοντόφθαλμοι δημοσιογραφίσκοι θεωρούν την παραίτηση της υφυπουργού Πολιτισμού και Τουρισμού ως κάτι το εξόχως σημαντικότερο από την προέλαση του ναζισμού στην Ελλάδα.

Βανδαλισμοί στο μνημείο του Ολοκαυτώματος των Εβραίων

Οι άγνωστοι δράστες, κατέστρεψαν το Άστρο του Δαυίδ και ράγισαν τη μια πλευρά του γρανιτένιου Μνημείου.

Βανδαλισμούς προκάλεσαν άγνωστοι δράστες στο Μνημείο του Ολοκαυτώματος των Εβραίων στην πόλη της Ρόδου, στην διάρκεια των τελευταίων ημερών.

Οι άγνωστοι δράστες, κατέστρεψαν το Άστρο του Δαυίδ και ράγισαν τη μια πλευρά του γρανιτένιου Μνημείου. Σημειώνεται ότι κρούσμα βεβήλωσης του μνημείου είχε σημειωθεί και πριν από περίπου δύο χρόνια και μάλιστα το περιστατικό, οι δράστες είχαν φροντίσει να το αναρτήσουν σε βίντεο στο διαδίκτυο.

Για τον βανδαλισμό εκδόθηκε ανακοίνωση διαμαρτυρίας από το Κεντρικό Ισραηλιτικό συμβούλιο, ενώ οι δράστες αναζητούνται από τις αστυνομικές αρχές Ρόδου ύστερα από καταγγελία.

Στην ανακοίνωση αναφέρεται συγκεκριμένα:

«Βάνδαλοι ρατσιστές, χρησιμοποιώντας βαρύ αντικείμενο, κατέστρεψαν το Άστρο του Δαυίδ και ράγισαν τη μια πλευρά του γρανιτένιου Μνημείου Ολοκαυτώματος της Ρόδου.

Το Κεντρικό Ισραηλιτικό Συμβούλιο Ελλάδος, απηύθυνε επιστολές προς τους υπουργούς προστασίας του Πολίτη κ. Μ. Χρυσοχοϊδη, Δικαιοσύνης κ. Χ. Καστανίδη, καθώς και προς τον κυβερνητικό εκπρόσωπο κ. Γ. Πεταλωτή, ζητώντας την σύλληψη των δραστών αλλά και την προστασία των εβραϊκών Μνημείων και ιδρυμάτων, ανά την Ελλάδα.

Παράλληλα επιστολές απευθύνθηκαν προς τον Νομάρχη Δωδεκανήσου κ. Γ. Μαχαιρίδη και τον Δήμαρχο Ροδίων κ. Χατζή Χατζηευθυμίου, ζητώντας τις ενέργειές τους για την αποκατάσταση των ζημιών.

Η εβραϊκή κοινότητα της Ελλάδος, δεν εισακούστηκε όταν είχε έγκαιρα προειδοποιήσει για τις συνέπειες της αθώωσης του κ. Κ. Πλεύρη, ο οποίος μέσα από το αντισημιτικό βιβλίο του, ρητά προτρέπει σε πράξεις βίας κατά των Ελλήνων Εβραίων.

Το Κεντρικό Ισραηλιτικό Συμβούλιο της Ελλάδος, την ύστατη στιγμή, καλεί την κοινή γνώμη, την κυβέρνηση, κάθε αρμόδιο και κάθε δημοκράτη πολίτη, να αντιληφθεί που οδηγεί ο κατευθυνόμενος από τον φασισμό αντισημιτισμός και να αντιδράσει έντονα.

ΤΟ ΚΙΣΕ απευθύνθηκε στην πολιτική ηγεσία του υπουργείου Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων και την Εισαγγελία της Ρόδου και ζήτησε την άμεση διενέργεια των ανακρίσεων, ώστε να συλληφθούν και να καταδικαστούν οι υπεύθυνοι, οι οποίοι δεν διστάζουν να εξυμνούν την γενοκτονία ενός ολόκληρου λαού και την βαρβαρότητα των μεθόδων που χρησιμοποιήθηκαν εναντίον του από το Χιτλερικό καθεστώς με την συνενοχή των κατά τόπους Αντισημιτών».

http://www.kathimerini.gr με πληροφορίες από ΑΠΕ- ΜΠΕ

___________________

Σας καλούμε να διαβάσετε την αντίδραση του Γιώργου Λιόλιου στο ιστολόγιο ΧΑΝΙΑ-ΒΕΡΟΙΑ. Ελπίζουμε ν’ακολουθήσουν κι άλλες.

Ο μακρύς κατάλογος της ντροπής της ελληνικής κοινωνίας

Κέρκυρα, Γιάννενα, Σαλονίκη, Λάρισα, Βέροια, Ρόδος, Χανιά,

και πάλι Λάρισα και πάλι

και πάλι Γιάννενα

και πάλι Χανιά και πάλι Σαλονίκη και πάλι Ρόδος…..,

πόλεις ντροπής, πόλεις θλίψης

Όταν γράφονταν οι γραμμές αυτές σκεφτόμουν ως τίτλο τους τον ακόλουθο: Η συλλογική σιωπή βάζει φωτιά στο φυτίλι μιας ακόμα μολότοφ.

Οι βόμβες μολότοφ που έριξαν λίγες μέρες πριν (14/5) φασιστικά εκτρώματα στο εβραϊκό νεκροταφείο της Θεσσαλονίκης, δεν πρόλαβαν να ξεθυμάνουν την θερμότητα τους. Ένα αποψινό mail ήλθε να προσθέσει ακόμα περισσότερη θλίψη και απογοήτευση. Μια νέα βεβήλωση για ακόμα μία φορά στο μνημείο του Ολοκαυτώματος στη Ρόδο αποκαλύπτει το προσωπείο της «μη ρατσιστικής», της «μη αντισημιτικής» ελληνικής κοινωνίας που στέκεται εξοργιστικά μακάρια και απαθής στη συστοιχία των φαινομένων απ’ άκρου εις άκρον της Ελλάδας.

Οι μολότοφ ρίχνονται από δεκαεξάχρονα τσογλανάκια…. Ναι. Οι εμπρησμοί γίνονται από προβοκάτορες…. Ναι. Τα αντισημιτικά κηρύγματα αναπαράγονται από γραφικούς ή αλλιώς φαιδρούς ακροδεξιούς ή ακροαριστερούς στους οποίους η πλειονότητα δεν δίδει σημασία…. Ναι. Οι βανδαλισμοί στα εβραϊκά μνημεία είναι πράξη εκτόνωσης και φαιδρού μιμητισμού από πιτσιρικάδες, που πουλάνε μαγκιά για εσωτερική κατανάλωση….. Ναι.

Να υποθέσουμε και να δεχτούμε ότι η πραγματικότητα και η κοινοτοπία του αντισημιτισμού στην Ελλάδα περιορίζεται κι εξαντλείται στις παραπάνω κατηγορίες ανεγκέφαλων ή φαιδρών προσώπων. Μήπως όμως δεν είναι οι ανεγκέφαλοι, οι φαιδροί ή και προβοκάτορες αυτοί που οπλίζουν τα όπλα και στραγγαλίζουν με τον πιο ακραίο και βίαιο τρόπο το δικαίωμα στην ζωή των μη Εβραίων, στην ελεύθερη ανάπτυξη της προσωπικότητας τους, την ίδια την δημοκρατία τελικά, με δολοφονίες αθώων πολιτών και με καταστροφές περιουσιών;

Η συνέχεια εδώ.

Διαβάζοντας τις “Σκιές της Πόλης” (ένα βίντεο του Γιάννη Καλλιγά) / Une vidéo sur la déportation des juifs de Véria, créée par Yannis Kalligas

La vidéo ci-dessus est une création de Yannis Kalligas sur la déportation des juifs de Véria (capitale de la préfecture d’Imathie en Grèce du Nord) par les nazis en 1943. Parmi les victimes, plus de 200 enfants. La création de Kalligas s’inspire de l’étude remarquable de Georges Liolios sur ce sujet, intitulée “Ombres de la ville” (en grec aux éditions Eurasia).

Je cite un résumé en anglais du livre de Liolios que j’ai repéré sur le site veria-greece.com:

Ignoring or trying to hide this city’s Jewish past, unveils a notion of public guilt and racial arrogance. For a long time now, we have forgotten how it is and how it feels to coexist with the others. Nevertheless, the coexistence reality comes back as powerful and necessary as never before. I am afraid that if we don’t soon realize that this city equally belongs to the Christians, as well as to the Jews and the Muslims, the threat of the social cul-de-sac and the loss of the cultural heritage will rapidly become colossal. By using the holocaust survivors’ testimonies, this book attempts to reenact the persecution of the Greek-Jews of the city of Veroia, during the German occupation, which ultimately led to the death of hundreds of people in the crematories of Auschwitz/ Birkenau. However, it also led to the eventual loss of this city’s idiosyncrasy.

Το παραπάνω video είναι δημιουργία του Γιάννη Καλλιγά κι αφιερώνεται στη μνήμη των εκατοντάδων Εβραίων θυμάτων της Βέροιας. Ανάμεσα τους πάνω από 200 παιδιά. Το βίντεο του Καλλιγά έχει ως σημείο αναφοράς τη σημαντική μελέτη του Γιώργου Λιόλιου Σκιές της πόλης-Αναπαράσταση του διωγμού των Εβραίων της Βέροιας, Αθήνα 2009, εκδ. Ευρασία.

Οικογένειες ολόκληρες εβραίων της Βέροιας εξοντώθηκαν από τους ναζί το 1943, ακολουθώντας τη μοίρα έξι εκατομμυρίων ομοθρήσκων τους οι οποίοι μαρτύρησαν στα κρεματόρια μόνο και μόνο επειδή γεννήθηκαν σημίτες. Συνολικά 460 νεκρούς θρήνησε η εβραϊκή κοινότητα στην πόλη αυτή της Δυτικής Μακεδονίας, ενώ 136 ακόμη είχαν την τύχη να γλιτώσουν από τα νύχια της Γκεστάπο και να διασωθούν. Ο Λιόλιος στο πολυσέλιδο και άριστα τεκμηριωμένο βιβλίο του μας δίνει μια συγκλονιστική εικόνα του πογκρόμ που εξαπέλυσαν οι αρχές κατοχής εναντίον των 150 εβραϊκών οικογενειών της πόλης, συμπληρώνοντάς το με πλήθος φωτογραφίες, χάρτες, πίνακες, χρονολόγιο γεγονότων και βιβλιογραφία. Ετσι η υποδειγματική αυτή προσέγγιση ζωντανεύει στα μάτια μας με τρόπο μοναδικό έναν τυπικό διωγμό μιας εβραϊκής κοινότητας σε μια μικρή πόλη της Βόρειας Ελλάδας.

Δημήτρης Χουλιαράκης, “Το πογκρόμ της Βέροιας”, εφ. Το Βήμα, 8 Φεβρουαρίου 2009.

Διαβάστε, επίσης, ένα σχετικό κείμενο του Γιώργου Λιόλιου που αναρτήθηκε πρόσφατα στο ιστολόγιο ΧΑΝΙΑ-ΒΕΡΟΙΑ: Η 15η αποστολή (1η Μαϊου 1943: Ημέρα μνήμης των Εβραίων της Βέροιας)