Αντισημιτισμός στην Ελλάδα: ένα από τα συμπτώματα του μοντέρνου ελληνικού εθνικοπατριωτισμού

του Κώστα Αβραμίδη 

Αντισημιτικό πανό σε συλλαλητήριο κατά της συμφωνίας των Πρεσπών (Θεσσαλονίκη, Οκτώβριος του 2018). Πηγή: conspiracywatch.info

Δεν υπάρχει διαφυγή από τον αντισημιτισμό και τους αντισημίτες στην Ελλάδα. 

Το φαινόμενο του αντισημιτισμού στην Ελλάδα είναι πέραν της θεωρίας του «καναρινιού στο ανθρακωρυχείο» (canary in a coal mine). Σύμφωνα με αυτήν την θεωρία, σε μια κοινωνία που οι συνωμοσιολογικές αντισημιτικές απόψεις και η βία είναι σε ανοδική πορεία, ο εθνικισμός βρίσκεται επίσης σε έξαρση. Αν αυτό όντως ισχύει, η Ελλάδα πρέπει να αποτελεί την εξαίρεση που επιβεβαιώνει τον κανόνα, καθώς ο αντισημιτισμός δεν σταμάτησε ποτέ να είναι η αιχμή του ελληνικού εθνικισμού, ο οποίος είναι καθεστώς εδώ και διακόσια χρόνια, ενώ οι επιπτώσεις του επιδρούν σε όλα τα κοινωνικά στρώματα. Φυσικά οι πρώτοι που «γεύονται» τις συνέπειες των γενεών οικοδόμησής του, είναι οι μειονότητες και οι μετανάστες.

Την τελευταία δεκαετία, το δρόμο για την συμμετοχή της εθνικιστικής ακροδεξιάς – εμπροσθοφυλακής του ελληνικού εθνικισμού – στα υψηλότερα κυβερνητικά κλιμάκια έστρωσε η αριστερά όταν συνεργάστηκε με τους εθνικιστές ακροδεξιούς συνωμοσιολόγους με σκοπό την δημιουργία «αριστερής» κυβέρνησης. Για τον ίδιο ακριβώς λόγο το έκανε και η δεξιά εισάγοντας στην παράταξή της εθνικιστές ακροδεξιούς, ώστε να συσπειρώσει στις τάξεις της τους ακροδεξιούς, διαφορετικά δεν θα μπορούσε ούτε αυτή να σχηματίσει μακρόπνοη κυβέρνηση. 

Δυστυχώς, για όλους αυτούς που έχουν διδαχθεί να βλέπουν την πολιτική με όρους δεξιάς και αριστεράς και όχι με όρους εθνικιστών/πατριωτών και δημοκρατών, ο δεξιός και ακροδεξιός αντισημιτισμός και ρατσισμός είναι το κύριο πρόβλημα ενώ ο αριστερός αντισημιτισμός και ρατσισμός ξεπλένονται στην κολυμβήθρα του «αγωνιστικού παρελθόντος» του αντικαπιταλισμού και του αντιιμπεριαλισμού. 

Πολλοί θεωρούν φυσικό επόμενο, χωρίς να έχουν απαραίτητα άδικο, ότι είναι πιο εύκολο για τη δεξιά να προσελκύσει τους εθνικιστές και εθνικοπατριώτες ακροδεξιούς, αυτό όμως που αδυνατούν να κατανοήσουν στην Ελλάδα – και όχι μόνο – είναι ότι αυτό που γεννά τον αντισημιτισμό τον ρατσισμό, καθώς και άλλες μορφές διακρίσεων στις μοντέρνες κοινωνίες και έθνη-κράτη, είναι η εθνικιστική εξιστόρηση των πραγμάτων και η δημιουργία εθνικιστικής συνείδησης και πολιτισμού.

Το μέγεθος του προβλήματος είναι τόσο μεγάλο, που οι λίγοι συνάνθρωποί μας που πραγματικά θέλουν να βοηθήσουν για να αλλάξει η κατάσταση της κοινωνίας στην οποία ζουν καταναλώνουν το χρόνο τους προσπαθώντας να αντικρούσουν τα συμπτώματα του εθνικισμού. 

Η μη ύπαρξη δημοκρατικής κοσμικής πολιτικής εκπαίδευσης με σκοπό την δημιουργία ενεργών πολιτών με δημοκρατικό ήθος και πολιτισμό για την οικοδόμηση μιας ολοένα και περισσότερο δημοκρατικής κοινωνίας είναι το ζητούμενο. Όσο αυτό το ζητούμενο συνεχίζει να μην είναι ο κυρίαρχος πολιτικός στόχος στις κοινωνίες που ζούμε, θα συνεχίσουμε να βιώνουμε τις ολέθριες επιπτώσεις του εθνικισμού. 

Οι Εβραϊκές Κοινότητες στην Ελλάδα μετά το σχεδόν ολικό ξεκλήρισμά τους κατά τη διάρκεια της Shoah, με την συμμετοχή μεγάλου μέρους των Ελληνορθοδόξων αυτής της χώρας, αποτελεί πλέον μια μικρή μειονότητα σε σχέση με άλλες πολυπληθέστερες στην χώρα, όπως οι Ρομά, οι Τούρκοι, οι Σλάβοι κτλπ, παρόλα αυτά αποτελούν κυρίαρχο στόχο της ελληνικής εθνικιστικής μισαλλοδοξίας.

Πάνω από τα 2/3 του ντόπιου πληθυσμού έχει αρνητικές απόψεις για τους Εβραίους μέσα στη χώρα και το εξωτερικό, και φυσικά δεν τους θεωρεί Έλληνες πολίτες, καθώς δεν είναι χριστιανορθόδοξοι.

Οι λιγοστοί που απόμειναν έχουν καταφέρει να εξαφανιστούν μέσα στο πλήθος, αυτό όμως δεν έχει αποθαρρύνει τους Έλληνες εθνικιστές από το να βεβηλώνουν τους τάφους των προγόνων τους, τα πρόσφατα αναγερθέντα μνημεία για το Ολοκαύτωμα και τους εναπομείναντες χώρους λατρείας που ντόπιοι Έλληνες δεν πρόφτασαν να καταστρέψουν στο παρελθόν.

Από την άλλη μεριά, κάθε φορά που το κράτος-καταφύγιο του Ισραήλ εμπλέκεται σε εχθροπραξίες με τους Παλαιστινίους, αυτό το μικρό κράτος κατηγορείται από τους Έλληνες εθνικιστές ως υπεύθυνο για αυτήν την πολυετή, πολυσύνθετη και πικρή διαμάχη μεταξύ των δύο πλευρών. Με τις υπεραπλουστευτικές τους εξηγήσεις, πολλοί Έλληνες αριστεροί αλλά και άλλοι ενισχύουν τον ήδη υπάρχοντα αντισημιτισμό. 

Ενδεικτικό του τρόπου σκέψης των Ελλήνων εθνικιστών και λοιπών πατριωτών αποτυπώνεται πολύ καλά σε ένα ηχητικό ντοκουμέντο από την υπερασπιστική γραμμή που ακολούθησε ο Θάνος Πλεύρης ως συνήγορος του πατέρα του, που ο δημοσιογράφος Δημήτρης Ψαρράς συμπεριέλαβε σε πρόσφατο άρθρο του στην Εφημερίδα των Συντακτών. 

«Θα μπορούσατε να δικάσετε εδώ έναν άνθρωπο που θα έλεγε ότι θέλω να εξοντωθούν οι Τούρκοι; Θα μπορούσατε να δικάσετε εδώ έναν άνθρωπο που θα σας έλεγε ότι δεν αντέχω να έχω Αλβανούς στην Ελλάδα, δεν θέλω κανέναν Αλβανό στην Ελλάδα; Ειπώθηκε ότι λέει πως θέλει απαλλαγή της Ευρώπης από τους Εβραίους. Θα μπορούσατε εσείς να δικάσετε κάποιον που θα έλεγε ότι δεν θέλω να υπάρχει κανένας ξένος στην Ελλάδα; Καμία άλλη εθνική οντότητα; Ή κάποιον χριστιανό που θα έλεγε δεν θέλω να υπάρχει κανένας αλλόθρησκος στην Ελλάδα;».

Και φυσικά, ο Θάνος Πλεύρης δικαιώθηκε με αυτήν την εθνικιστική αντισημιτική/ρατσιστική υπερασπιστική του γραμμή, καθώς όπως όλοι γνωρίζουν ο αντισημίτης και λάτρης του εθνικοσοσιαλισμού συγγραφέας πατέρας του, αθωώθηκε από τους Έλληνες δικαστές και την ελληνική δικαιοσύνη, καθώς η συγκεκριμένη δικαιοσύνη είναι πρώτα απ’ όλα ελληνική και μετά δικαιοσύνη… 

Ο Ιωσήφ Μεβοράχ για τους Καβαλιώτες Εβραίους (βίντεο)

Ο Ιωσήφ Μεβοράχ, ένας από τους ελάχιστους εν ζωή Καβαλιώτες Εβραίους, ανατρέχει στην πλούσια ιστορία της Εβραϊκής Κοινότητας της πόλης. Στη διήγησή του, δεν παραλείπει να αναφερθεί στην περίοδο της βουλγαρικής κατοχής, που αποδείχθηκε ολέθρια για τον εβραϊκό πληθυσμό της Καβάλας. Ένα αφιέρωμα του ENA Channel με αφορμή τη συμπλήρωση 75 χρόνων από τον αφανισμό των Καβαλιωτών Εβραίων.

Λεών Κοέν: Από την Ελλάδα στο Μπίρκεναου

Leon_Cohen_Kyanavgi

ΛΕΩΝ ΚΟΕΝ – ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΣΤΟ ΜΠΙΡΚΕΝΑΟΥ

Η εξέγερση των εργατών στα Κρεματόρια

Τον Απρίλιο του 1944, ο Ελληνοεβραίος Λεών Κοέν πέρασε την πύλη του Άουσβιτς. Κατά την παραμονή του στο στρατόπεδο, εξαναγκάστηκε να ενταχθεί στο δυναμικό της ειδικής μονάδας εργασίας που ήταν υπεύθυνη για την απομάκρυνση των σορών από τους θαλάμους αερίων και για την καύση τους στα κρεματόρια.

Η ιδιότητα του Λεών Κοέν ως μέλους της Ζόντερκομάντο καθιστά την αυτοβιογραφία του ένα συγκλονιστικό ντοκουμέντο, που μας γνωστοποιεί τις λεπτομέρειες της σκοτεινότερης σελίδας του εικοστού αιώνα, όπως τις έζησε ο ίδιος. Αποτελεί, επίσης, μια από τις ελάχιστες μαρτυρίες για τη μέρα που οι κρατούμενοι βρήκαν το θάρρος να ορθώσουν το ανάστημά τους και να εξεγερθούν στη ναζιστική φονική μηχανή, επιλέγοντας να πεθάνουν ελεύθεροι και με τους δικούς τους όρους.

Το πρώτο μέρος του βιβλίου αποτελείται από τις χαμένες μέχρι πρόσφατα και ανέκδοτες μέχρι σήμερα σημειώσεις του συγγραφέα, ενώ το δεύτερο μισό είναι μετάφραση του εξαντλημένου αγγλικού πρωτότυπου.

Το βιβλίο είναι διαθέσιμο στα βιβλιοπωλεία από τη Δευτέρα 25 Σεπτεμβρίου 2017.

σελίδες: 184 | isbn: 978-618-82909-4-5 | τιμή: 13,30€

Πηγή: Εκδόσεις Κυαναυγή

Continue reading

Διάλεξη του Γιώργου Λιόλιου για την τεκμηρίωση του Ολοκαυτώματος στην Ελλάδα

Θεσσαλονίκη: Διάλεξη για την τεκμηρίωση του Ολοκαυτώματος στην Ελλάδα έδωσε ο συγγραφέας Γιώργος Λιόλιος, στο προξενείο των ΗΠΑ

15 Φεβρουαρίου 2011 (09:01 UTC+2)

omogeneia.ana-mpa.gr

Από το 2005 μέχρι σήμερα το Ίδρυμα για τη Μνήμη των Μαρτύρων και Ηρώων του Ολοκαυτώματος «Γιαντ Βασέμ», σε συνεργασία με τον ελληνικό «Σύλλογο Απογόνων Θυμάτων Ολοκαυτώματος», έχουν επιδοθεί σε ένα μεγάλο αγώνα για την ταυτοποίηση και τεκμηρίωση των θυμάτων της γενοκτονίας των Εβραίων σε όλες τις ελληνικές κοινότητες.

Το εγχείρημα αυτό παρουσίασε συνοπτικά χθες βράδυ ο δικηγόρος και συγγραφέας Γιώργος Λιόλιος, στο πλαίσιο διάλεξης που έδωσε στο προξενείο των ΗΠΑ στη Θεσσαλονίκη, με θέμα «Η τεκμηρίωση του Ολοκαυτώματος στην Ελλάδα».

Όπως τόνισε ο κ. Λιόλιος, ο οποίος συμμετείχε στο συγκεκριμένο πρόγραμμα με αφορμή προσωπική του έρευνα για τη συγγραφή του βιβλίου του «Σκιές της πόλης- Αναπαράσταση του διωγμού των Εβραίων της Βέροιας», αρχικά επιλέγεται μια ειδικότερη περιοχή της Ελλάδας για έρευνα. Το «Γιαντ Βασέμ» προωθεί στον υπεύθυνο του προγράμματος ένα ηλεκτρονικό φύλλο επεξεργασίας, όπου είναι καταχωρισμένα όλα τα ονόματα που υπάρχουν στη βάση δεδομένων του «Γιαντ Βασέμ». Στη συνέχεια τα δεδομένα γίνονται αντικείμενο επεξεργασίας, ενώ συγκρίνονται με τους καταλόγους των θυμάτων που ενδεχομένως υπάρχουν ήδη στην επιλεγείσα περιοχή. Για τα θύματα που δεν έχουν ήδη καταχωρηθεί καταρτίζεται μια νέα σελίδα μαρτυρίας, ενώ παράλληλα διεξάγεται και έρευνα για τον εντοπισμό συγγενούς του θύματος.

Το Ίδρυμα «Γιαντ Βασέμ» επιχειρεί ήδη από το 1955 να δημιουργήσει μια βάση δεδομένων με τα ονόματα των Εβραίων που αφανίστηκαν κατά τη διάρκεια της Γενοκτονίας, βάσει των «σελίδων μαρτυρίας», μια μορφή δηλώσεων από επιζώντες, συγγενείς και φίλους των θυμάτων. Όπως τόνισε ο κ. Λιόλιος εκτιμάται ότι μέχρι σήμερα έχουν τεκμηριωθεί οι μισοί από τα έξι εκατομμύρια θύματα της γενοκτονίας.

Στην Ελλάδα θεωρούνται μέχρι σήμερα ολοκληρωμένες οι εργασίες, που αφορούν στη Λάρισα, τη Χαλκίδα, τα Τρίκαλα, τον Βόλο, τη Βέροια, την Άρτα και τα παιδιά της Κέρκυρας. Σε εξέλιξη βρίσκεται η καταγραφή των θυμάτων που προέρχονται από τη Θεσσαλονίκη, την Αθήνα, την Κρήτη και την Καστοριά. Για τη Θεσσαλονίκη, συγκεκριμένα, υλικό για την έρευνα παραχώρησε ο επιζών του Ολοκαυτώματος, Χάιντς Κούνιο, ο οποίος έχει καταρτίσει λίστα με 35.000 ονόματα θυμάτων από την πόλη.

Ο κ. Λιόλιος επιχείρησε, εξάλλου, στη διάλεξή του αναδρομή στη σχετική με το Ολοκαύτωμα ελληνική βιβλιογραφία.

Όπως τόνισε, «η ανάδυση της μνήμης της Γενοκτονίας των Εβραίων της Ευρώπης διήνυσε μετά το 1945, παντού στην Ευρώπη, και στην Ελλάδα, αλλά και στην αντίπερα όχθη του Ατλαντικού, μια μακρά διαδρομή δυσπιστίας, σιωπής, φόβου και ενοχής, που σε ορισμένες περιπτώσεις τα παρήγαγαν ή και επέβαλαν τα εγχώρια ταμπού και οι εξωτερικοί καταναγκασμοί της πολιτικής, όπως ο εμφύλιος πόλεμος και η δικτατορία στην Ελλάδα, και της γεωπολιτικής, όπως ο παγκόσμιος ψυχρός πόλεμος».

Τα παραπάνω είχαν ως αποτέλεσμα να δημιουργηθεί τις πρώτες μεταπολεμικές δεκαετίες ένα μεγάλο κενό στην ιστοριογραφία, μέχρις ότου οι ίδιοι οι επιζώντες αποπειραθούν να σπάσουν σιωπή δεκαετιών «και μέχρις ότου η ιστοριογραφία αξιοδοτήσει την καταστροφή των Εβραίων ως γεγονός και το θεσμοποιήσει σε ένα συστηματικότερο επιστημονικό πλαίσιο», όπως υπογράμμισε ο κ. Λιόλιος.

Μέχρι το 1984 οι περισσότερες πληροφορίες γύρω από τις ναζιστικές διώξεις σε βάρος Εβραίων στον ελλαδικό χώρο προερχόταν από τη διεθνή βιβλιογραφία. Τις πρώτες δεκαετίες μετά τη Γενοκτονία των Εβραίων, στην ελληνική βιβλιογραφία υπήρχαν μόλις δύο ιστοριογραφικές μελέτες, του Πολυχρόνη Ενεπεκίδη με τίτλο «Οι διωγμοί των Εβραίων εν Ελλάδι 1941-1944, επί τη βάσει των μυστικών αρχείων των Ες-Ες» (1969) και η μετάφραση του έργου των Μίχαελ Μόλχο και Ιωσήφ Νεχαμά με τίτλο «In Memoriam», το οποίο πρωτοεκδόθηκε στη γαλλική γλώσσα το 1948-1949, αλλά μεταφράστηκε στα ελληνικά μόλις το 1973.

Αντίθετα, στο πεδίο των μαρτυριών των επιζώντων, η ελληνική βιβλιογραφία έδωσε στο φως μόλις το 1948 τη μαρτυρία του Ισαάκ Ματαράσσο με τίτλο «Κι όμως όλοι τους δεν πέθαναν», ενώ το 1974 ακολούθησε η μαρτυρία του Αλβέρτου Μενασσέ με τίτλο «Birkenau Auschwitz II».

Από τις αρχές της δεκαετίας του ’90 και μετά ξεσπάει μια εκδοτική έκρηξη με την έκδοση αυτοτελών μελετών και μαρτυριών επιζησάντων και τη διοργάνωση συμποσίων με θέματα σχετικά με τις διώξεις των Ελλήνων Εβραίων. «Ωστόσο, η συστηματική έρευνα των δομών της ναζιστικής κατοχής στην Ελλάδα με εκτενείς αναφορές στις διώξεις σε βάρος των Ελληνοεβραίων θα συστηματοποιηθεί από το 1994 και μετά μέχρι σήμερα με την έκδοση των εξαιρετικών συγγραμμάτων του Μαρκ Μαζάουερ με τον τίτλο “Στην Ελλάδα του Χίτλερ” και χρόνια μετά με την “Θεσσαλονίκη- Πόλη των φαντασμάτων”, καθώς και του Χάγκεν Φλάισερ με το δίτομο έργο του “Στέμμα και σβάστικα”», εξήγησε ο κ. Λιόλιος.

Ο ομιλητής υπογράμμισε, επίσης, ότι παρά την ικανοποιητική εικόνα που εμφανίζει σήμερα η ελληνική βιβλιογραφία, η θεματολογία δεν έχει εξαντληθεί ερευνητικά, ενώ οι ερευνητές βρίσκονται μπροστά σε νέες αρχειακές προκλήσεις, όπως ο επαναπατρισμός του αρχείου της Ισραηλιτικής Κοινότητας Θεσσαλονίκης που φυλασσόταν για πάνω από 65 χρόνια στη Μόσχα.

Η διάλεξη διοργανώθηκε στη μνήμη του Δαβίδ Τιάνο, Εβραίου υπαλλήλου του προξενείου των ΗΠΑ στη Θεσσαλονίκη, ο οποίος εκτελέστηκε από τους Γερμανούς στις 7 Φεβρουαρίου του 1942. Την εκδήλωση προλόγισε η γενική πρόξενος των ΗΠΑ στη Θεσσαλονίκη, Κάθριν Κέι.

Μ. Κουζινοπούλου

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

“Our own, Dikoi mas, Los Muestros” στη Νέα Υόρκη

Την Κυριακή 14 Νοεμβρίου η Συναγωγή & Μουσείο της Νέας Υόρκης Kehila Kedosha Janina ανοίγει τις πόρτες της σε μια πολύ ενδιαφέρουσα έκθεση φωτογραφίας και με θέμα τις Ελληνικές Εβραϊκές Οικογένειες.

Η έκθεση μέσω των φωτογραφιών αφηγείται ιστορίες Ελληνικών Εβραϊκών οικογενειών των Ηνωμένων Πολιτειών και της Ελλάδας.

Πηγή: ιστοσελίδα της Ισραηλιτικής Κοινότητας Αθηνών.

“Το πλιάτσικο”, ένα άρθρο του Αλέκου Ράπτη για τον εκτοπισμό των Γιαννιωτοεβραίων και την καταλήστευση των περιουσιών τους

Από την έγκριτη ιστοσελίδα του Ζαν Κοέν αναδημοσιεύουμε ένα άρθρο του ερευνητή και αρθρογράφου Αλέκου Ράπτη σχετικά με τη συνεργασία των τοπικών αρχών των Ιωαννίνων με τους Γερμανούς για τον εκτοπισμό των Εβραίων της πόλης στα στρατόπεδα εξόντωσης και την καταλήστευση, εν συνεχεία, των περιουσιών τους. Το άρθρο συνοδεύεται από σημαντικά ντοκουμέντα που είχε την καλοσύνη να μας στείλει ο συντάκτης του.

Το πλιάτσικο

Ιωάννινα 07/06/2010

Αγαπητοί συλλίστορες

Θα επιθυμούσα να θέσω κάποια ζητήματα στην κρίση σας αναφορικά με την επιστημονική ημερίδα που παρουσιάστηκε στα Γιάννενα στις 26 Απριλίου του 2010 μια εκδήλωση που αναφερόταν στα κατοχικά Γιάννενα, με σημαντικές αναφορές στην εκτόπιση των μελών της Εβραϊκής κοινότητας Ιωαννίνων από τους Ναζί στις 25 Μαρτίου 1944.

Ακόμη θα ήθελα να ρωτήσω εσάς τους αγαπητούς μου συλίστορες, στο κατά πόσον θα πρέπει να αισθάνονται υπερήφανοι οι Γιαννιώτες για την συνολική εξόντωση των 1850 Γιαννιωτοεβραίων συμπολιτών μας, από τους Ναζί στα στρατόπεδα θανάτου του Άουσβιτς και του Μπιρκενάου στην Πολωνία.

Στην συγκεκριμένη εκδήλωση για τα κατοχικά Γιάννενα κατέθεσα μια σειρά από ερωτήσεις, αναφορικά με τον ρόλο, της Ιεράς Μητρόπολης Ιωαννίνων, της Χωροφυλακής και την όποια συνεργασία με τους Ναζί, καθώς και το «πλιάτσικο», δηλαδή την καταλήστευση που πραγματοποίησαν Γιαννιώτες πολίτες στα περιουσιακά στοιχεία (κινητά και ακίνητα) των Γιαννιωτοεβραίων συμπολιτών μας με την ανοχή των Ναζί, τις επόμενες μέρες μετά την 25 Μαρτίου 1944, αλλά και τα επόμενα χρόνια που ακολούθησαν.

Δυστυχώς μέχρι τις μέρες μας το ζήτημα αυτό ακόμη παραμένει ταμπού στα Γιάννενα, καθώς κανένας δεν επιθυμεί να κατονομάσει τους ντόπιους Γιαννιώτες που συνεργάστηκαν με τους Ναζί στην διάρκεια της κατοχής. Έτσι λοιπόν κάποιοι από τους ομιλητές στην ημερίδα για τα κατοχικά Γιάννενα ακόμη και σήμερα επιχειρούν να στρογγυλέψουν την Ιστορία αναφερόμενοι γενικά και αόριστα στους κακούς Γερμανούς, στους καημένους Γιαννιωτοεβραίους και στους στενοχωρημένους Γιαννιώτες που έκλαιγαν όταν οι Ναζί οδηγούσαν στο θάνατο το σύνολο των μελών της Εβραϊκής κοινότητας Ιωαννίνων.

Στο τέλος οι επόμενες γενιές θα πιστέψουν, όπως θα πιστέψω και εγώ ότι κάθε Γιαννιώτης προσπάθησε να σώσει και έναν Γιαννιωτοεβραίο από τα νύχια των Ναζί και το κατάφερε.

Όμως η ιστορική μνήμη έρχεται να διαψεύσει τα καλώς κείμενα και την απόπειρα της στρογγυλοποίησης των τραγικών εκείνων στιγμών που βίωσε η Εβραϊκή κοινότητα Ιωαννίνων, στις 25 Μαρτίου 1944.

Η ευθύνη είναι συνολική και συλλογική για όλους εμάς τους Γιαννιώτες που άλλοι βίωσαν τα γεγονότα και άλλοι τα κατέγραψαν ενώ άλλοι διέδωσαν την ιστορική μνήμη από γενιά σε γενιά.

Για όλα αυτά τα παραπάνω, αγαπητοί συλίστορες, θα σας καταθέσω κάποια στοιχεία ούτως ώστε να γνωρίσετε με στοιχεία και ονοματεπώνυμα τι ακριβώς έγινε στο πριν της 25ης Μαρτίου 1944 αλλά και στο μετά που ακολούθησε όταν πλέον η τραγική κοινότητα των Γιαννιωτοεβραίων είχε εξοντωθεί από τους Ναζί στα στρατόπεδα θανάτου του Άουσβιτς και του Μπιρκενάου στην Πολωνία.

Η δράση της φασιστικής οργάνωσης τα «Εθνική Ένωση Ελλάς», (Ε.Ε.Ε.) «Τρία Έψιλον», στα Γιάννενα

Στην Ελλάδα, την εποχή του μεσοπολέμου ήδη είχαν ιδρυθεί και λειτουργούσαν πάνω από 10 φασιστικές οργανώσεις δομημένες οργανωτικά στα πρότυπα των γερμανικών Φραικόρπς και των άλλων παραστρατιωτικών οργανώσεων, που προετοίμασαν στη Γερμανία, την άνοδο του Ναζισμού.

Το 1927 στην Θεσσαλονίκη ιδρύεται η φασιστική οργάνωση «Εθνική Ένωση Ελλάς» (Ε.Ε.Ε.) ή αλλιώς όπως λεγόταν «Τα Τρία Έψιλον», με ρόλο την «άμυνα του Έθνους» απέναντι στον κομμουνισμό και σε οτιδήποτε άλλο που θα επέφερε κοινωνικούς τριγμούς στο κοινωνικό κατεστημένο της εποχής.

«Τα Τρία Έψιλον» είχαν ιδεολογική πλατφόρμα τον αντικομουνισμό, τον αντισημιτισμό και τον αντικοινοβουλευτισμό ενώ ήταν ορκισμένοι εχθροί του ταξικού συνδικαλισμού και των κοινοβουλευτικών κομμάτων.

Το καλοκαίρι του 1931 έκαναν την εμφάνισή τους στα Γιάννενα τα πρώτα μέλη της Ε.Ε.Ε και όπως ανέφερε η εφημερίδα της εποχής «Ο Κήρυξ», σκοποί των «Τριεψιλιτών» ήταν «η καταπολέμηση του Εβραϊσμού και του Κομμουνισμού».

Η εξτρεμιστική δραστηριότητα των μελών της φασιστικής οργάνωσης Ε.Ε.Ε. του τοπικού παραρτήματος Ιωαννίνων αρχίζει να εντείνεται, με την ανοχή κάποιων κύκλων της τοπικής κοινωνίας, με αποτέλεσμα την απαρχή μια σειρά βιαιοπραγιών κατά των Γιαννιωτοεβραίων.

Στις αρχές Απριλίου 1934, άγνωστοι ρίχνουν σε εβραϊκό εμπορικό μαγαζί της πόλης, σημείωμα που αναγράφονται τα εξής :

«Ε.Ε.Ε». –  Αυτά Οβριέ, θα σου φάν’ το κεφάλι.

Γενική σφαγή Εβραίων τη 15-6-1934»

Στις 17-4-1934 στο χωριό Ανατολή, εξυβρίσθει και ξυλοκοπήθηκε άγρια ο Εβραίος έμπορος, γυρολόγος, Αβραάμ Σαμουήλ Μεγίρ, από δύο “Τριεψιλίτες” του χωριού.

Στις 20-8-1934 ο Χρηστοβασίλης γράφει από την «Ελευθερία»:

«Ο Εμπορικός Σύλλογος ευρίσκεται άνω κάτω, εκ της μη προσελεύσεως και συμμετοχής των Ισραηλιτών εμπόρων εις την γενικήν συνέλευσην αυτού, λόγω του ότι, ως ισχυρίζονται ούτοι, ο σύλλογος διοικείται παρ’ ανθρώπων, διαπνεομένων από μίσους κατά του Ισραηλιτικού στοιχείου και ως απόδειξις φέρεται ότι τα ίδια πρόσωπα προΐστανται του Εμπορικού Συλλόγου και της Ε.Ε.Ε., ής σκοπός είναι η καταπολέμησης παντός εβραϊκού, διανεμηθείσης παρ΄αυτής και προκηρύξεως προς το κοινόν, δι’ ής συνιστάται μποϋκοτάζ κατά Ισραηλιτών εμπόρων, μέχρις ότου έλθει ο καιρός καθ’ όν θα εκτοπισθή βιαίως τω εν Ηπείρω Ισραηλιτικόν στοιχείον.»

Την ίδια εποχή μια «Προκήρυξη», της ΕΘΝΙKHΣ ΕΝΩΣΙΣ ΕΛΛΑΔΟΣ (Ε.Ε.Ε.) – Παράρτημα Ιωαννίνων, απευθύνεται «Προς όλους τους Έλληνας Ορθοδόξους Χριστιανούς».

Η προκήρυξη του τοπικού παραρτήματος Ε.Ε.Ε. Ιωαννίνων έχει 34 θέσεις που εκφράζουν έντονο αντιεβραϊκό μένος ενώ στο τέλος της προκήρυξης αναφέρονται:

“Hμείς οι Έλληνες τους οποίους φοβούνται και μισούν περισσότερο οι Εβραίοι, διότι ο Ελληνικός Πολιτισμός…. δεν πρέπει να στερήσωμεν και εις την σημερινήν κρίσιμον περίστασην της παγκοσμίου πάλης εναντίων της επιβολής του Ιουδαϊσμού, αλλά είμεθα πρωτοπόροι εις τον σκληρόν αγώνα.

Δεν συνιστώμεν βιοπραγίας αυταί θα έλθουν με το πλήρωμα του χρόνου….»

Οι φραστικές απειλές της προκήρυξης και γενικότερα όλης αυτής της «δραστηριότητας» αυτών των φασιστικών οργανώσεων, μετά από 10 χρόνια επρόκειτο να γίνουν πραγματικότητα, όταν στις 25 Μαρτίου 1944 συνελήφθησαν όλοι οι Γιαννιωτοεβραίοι από τον γερμανικό στρατό και εξοντώθηκαν στα Ναζιστικά στρατόπεδα θανάτου του Άουσβιτς και του Μπιρκενάου.

Η Ελληνική χωροφυλακή και η Υπηρεσία Ειδικής Ασφαλείας στα Γιάννενα

Η Υπηρεσία Ειδικής Ασφαλείας είχε ιδρυθεί τον Σεπτέμβριο του 1925 και εντάχθηκε στην χωροφυλακή σαν μονάδα με καθήκοντα στενής παρακολούθησης της «ξένης προπαγάνδας» και του κομμουνισμού.

Κατά την διάρκεια του καθεστώτος της 4ης Αυγούστου στην Υπηρεσία της Ειδικής Ασφάλειας ήταν ενταγμένοι 445 αξιωματικοί και υπαξιωματικοί, 30 πολιτικοί πράκτορες και 1200 αστυφύλακες.

Το 1944 η Ελληνική Χωροφυλακή στην διάρκεια της γερμανικής κατοχής στην πόλη των Ιωαννίνων παρουσίαζε την παρακάτω οργανωτική δομή:

Ανωτέρα Διοίκηση Χωροφυλακής Ηπείρου.

Ταρσακόπουλος, Ανώτερος Διοικητής Χωροφυλακής Ηπείρου

Διοίκηση Χωροφυλακής Ιωαννίνων.

Χρηστινίδης Ιωάννης, ταγματάρχης, διοικητής Χωροφυλακής Ιωαννίνων.

Υπαγόμενο Γραφείο στη Διοίκηση Χωροφυλακής Ιωαννίνων:

Γραφείο Ειδικής Ασφαλείας.

Κοτοπούλης, Διοικητής Ασφαλείας.

Τμήμα Ασφαλείας Ιωαννίνων

Γρίβας Ιωάννης, υπομοίραρχος, διοικητής Τμήματος Ασφαλείας Ιωαννίνων.

Ομάδα δίωξης Τμήματος Ασφαλείας Ιωαννίνων.

Αγοράκης Σταύρος, ανθυπασπιστής, αρχηγός της ομάδας.

Φατούρος Ν. ενωματάρχης.

Χρυσικόπουλος Χρ. υπενωματάρχης.

Γεωργούτσος Γ. υπενωματάρχης.

Στα Γιάννενα υπήρχαν τρία (3) Τμήματα Χωροφυλακής:

Το Α΄ Τμήμα Χωροφυλακής στεγαζόταν μαζί με την Διοίκηση Χωροφυλακής και βρισκόταν κοντά στην Ζωσιμαία Ακαδημία στην σημερινή οδό Δωδώνης.

Το Β΄ Τμήμα Χωροφυλακής στεγαζόταν στο στενό της οδού Λόρδου Βύρωνος.

Το Γ΄ Τμήμα Χωροφυλακής στεγαζόταν κοντά στην Εκκλησία του Αρχιμαντρειού.

Στις 18 Ιανουαρίου 1945, η Εφημερίδα Αγωνιστής, «καθημερινό Όργανο της Επαρχιακής Επιτροπής του Ε.Α.Μ Γιαννίνων» αναφέρεται σε σύσκεψη που πραγματοποιήθηκε στην διάρκεια της κατοχής στο σπίτι του ανθυπασπιστή Αγοράκη Σταύρου, στην οποία συμμετείχαν Γερμανοί Αξιωματικοί, ο ανθυπασπιστής Φατούρος Ν, και Χωροφύλακες της ομάδας Δίωξης κατά του κομμουνισμού.

Στις 19 Ιανουαρίου 1945, η Εφημερίδα Αγωνιστής, «καθημερινό Όργανο της Επαρχιακής Επιτροπής του Ε.Α.Μ Γιαννίνων» αποκαλύπτει την στενή συνεργασία στην διάρκεια της κατοχής, που είχε ο Διοικητής του Τμήματος Ασφαλείας Ιωαννίνων υπομοίραρχος Γρίβας Ιωάννης με τον Διευθυντή της Γερμανικής Αστυνομίας Τάξεως (Ordnungspolizei) και την Γερμανική υπηρεσία SiPo/S.D (Sicherheitspolzei/Sicherheitsdienst – Αστυνομία Ασφαλείας / Υπηρεσία Ασφαλείας.

Στις 10 Φεβρουαρίου 1945, η Εφημερίδα Αγωνιστής, «καθημερινό Όργανο της Επαρχιακής Επιτροπής του Ε.Α.Μ Γιαννίνων», δημοσιεύει την συγχαρητήρια επιστολή με αύξοντα αριθμό 74, του διοικητή της Γερμανικής Αστυνομίας Τάξεως, (Ordnungspolizei) προς τον Γενικό Διοικητή Ηπείρου Μιχαήλ Τσιμπρή.

Στην επιστολή αυτή ο διοικητής, με βαθμό ταγματάρχη της Γερμανικής Αστυνομίας Τάξεως (Ordnungspolizei), στα Γιάννενα, πλέκει το εγκώμιο των ανδρών της Ελληνικής Χωροφυλακής αναφέροντας επι λέξει:

«Κατά την αναχώρησην των Εβραίων η Ελληνική Χωροφυλακή επετέλεσε καλώς τα ανατεθέντα αυτή καθήκοντα» …ενώ παρακάτω αναφέρει:

«Ίδια ηργάσθη καλώς ο Διευθυντής του Τμήματος Ασφαλείας υπομοίραρχος Γρίβας και εις αυτόν οφείλεται κατά το μέγα μέρος το επιτευχθέν αποτέλεσμα».

Η μαρτυρία του Κώστα Παπαγεωργίου του Αποστόλου στο χειρόγραφο κείμενο που δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα του ΕΑΜ «Αγωνιστής» είναι συγκλονιστική και αναφέρει πως οι Γερμανοί πραγματοποίησαν μια σύσκεψη τα ξημερώματα της 25ης Μαρτίου 1944,στην οποία συμμετείχαν οι Διοικητές, οι αξιωματικοί και οι χωροφύλακες των τμημάτων Ασφαλείας. Σ’αυτή την σύσκεψη πάρθηκε και η τελική απόφαση στο πως και κατά πόσον θα μπορέσουν να εγκλωβίσουν τους Γιαννιωτοεβραίους μέσα στα σπίτια τους την 25 Μαρτίου 1944, για να μπορέσουν να τους συλλάβουν και να τους εκτοπίσουν.

«Από 4ης πρωινής εκύκλωσαν Εβρα.[αίους] μέχρι ορφανοτροφείο και οδό Μητρόπολης. Αφού προσεκάλεσαν διοικητάς, αξιωματ. χωρ. και Τμ. Ασφ. και ανεκοίνωσαν απόφασιν 3ην πρωινήν…»

Μαρτυρία του Αποστόλη Παπαγεωργίου του Κωνσταντίνου στον Αλέκο Ράπτη, 2 Μαΐου 2010:

« Η γιαγιά μου λεγόταν Ρίνα Νταλαγιάννη – Παπαγεωργίου και είχε το σπίτι της στην οδό Παύλου Μελά, εκεί κοντά που είναι το ΙΚΑ σήμερα.

Είχε ένα μαγαζάκι με μια πλεχτομηχανή στην οδό Λόρδου Βύρωνος και προσπαθούσε μέσα στην κατοχή και τη σκλαβιά να ζήσει την οικογένειά της .

Εκείνο το πρωί της μαύρης μέρας της 25 Μαρτίου 1944, ξεκίνησε με τα πόδια για να πάει στο μαγαζί της. Είχε φτάσει σχεδόν κάπου εκεί κοντά στο Γυαλί Καφενέ όταν είδε τα Γερμανικά φορτηγά να περνούν μπροστά της φορτωμένα με τον κόσμο, τους Γιαννιωτοεβραίους, που τους έπαιρναν από τα Γιάννενα, κοντοστάθηκε και τους κοίταζε, είχε πολλές φιλενάδες Γιαννιωτοεβραίες που ερχόταν στο μαγαζί της.

Ξαφνικά άκουσε μια φωνή από τα φορτηγά που πέρναγαν, γύρισε και είδε μια από τις φιλενάδες της πάνω στο φορτηγό που της φώναξε:

«Ώ, κυρά – Ρίνα πιάσε τα κλειδιά από το σπίτι μου για να το προσέχεις» και της πέταξε μια αρμαθιά κλειδιά και ύστερα χάθηκε μέσα στο νερόχιονο.

Η γιαγιά η Ρίνα πήγε στο μαγαζί της και έβαλε τα κλειδιά σε μια πρόκα στο τοίχο. Δεν πέρασε μια ώρα και στο μαγαζί εμφανίστηκε ένας Τζανταρμάς (χωροφύλακας)που της είπε αμέσως επιτακτικά: «Δώσμ΄τα κλειδιά τσ΄Οβριάς, φέρτα τώρα , που τάχς΄». Τούδωσε τα κλειδιά και του είπε: «πάρτα Χριστιανέ΄μ», κι΄ο «Τζανταρμάς» πήρε τα κλειδιά και πήγε στο σπίτι της Γιαννιωτοεβραίας για το πλιάτσικο που μόλις είχε αρχίσει.

«Το Πλιάτσικο» ή αλλιώς η καταλήστευση των Εβραϊκών περιουσιών από Γιαννιώτες πολίτες

Οι Γερμανοί από την πλευρά τους πήραν ότι ήθελαν. Το πρώτο πλιάτσικο διενεργήθηκε από Γιαννιώτες πολίτες, στις περιουσίες των εβραικών σπιτιών και εμπορικών μαγαζιών περίπου στις 3 το μεσημέρι της ίδιας μέρας, δηλαδή λίγες ώρες αργότερα με τον εκτοπισμό των Γιαννιωτοεβραίων συμπολιτών μας από τα Γιάννενα.

Οι Γερμανοί έδωσαν την άδεια στους πιο κοντινούς συνεργάτες τους να ανοίξουν τα μαγαζιά και να προχωρήσουν στο πλιάτσικο των αγαθών και σε ότι δήποτε άλλο ήταν χρήσιμο, ενώ ταυτόγχρονα τους επέτρεψαν να να γίνουν οι κύριοι ιδιοκτήτες σε Εβραϊκά σπίτια και μαγαζιά.

Ο Γενικός Διοικητής Ηπείρου Μιχαήλ Τσιμπρής που υπήρξε ο επίσημος συνεργάτης των Γερμανών έδωσε εντολή για την άμεση διανομή δηλαδή την καταλήστευση των Εβραϊκών περιουσιών στα Γιάννενα.

Στους επόμενους μήνες που ακολούθησαν από την ημέρα της εκτόπισης το πλιάτσικο ή αλλιώς η καταλήστευση των περιουσιακών στοιχείων των Γιαννιωτοεβραίων, συνεχιζόταν κανονικά με την επίσημη σφραγίδα των δωσίλογων και των συνεργατών των Ναζί στα Γιάννενα.

Το υπόμνημα του Δούμα Δημητρίου, (φωτο 1 και φωτο 2) που ήταν έμπορος Ιωαννίνων και το οποίο απευθύνεται στον Γενικό Διοικητή Ηπείρου, Μιχαήλ Τσιμπρή, με ημερομηνία 10 Ιουνίου 1944 είναι αρκετά αποκαλυπτικό καθώς καταγράφονται εν τω συνόλω όλες οι περιουσίες των Γιαννιωτοεβραίων μέσα σε μια τρισέλιδη αναφορά.

Αλέκος Ράπτης “Το πλιάτσικο”, φωτο 1
Αλέκος Ράπτης “Το πλιάτσικο”, φωτό 2

Είναι το υπόμνημα που παραμένει ο αδιάψευστος μάρτυρας για τον τρόπο και την μεθοδολογία με τον οποία καταπατήθηκαν και κυριολεκτικά καταληστεύθηκαν περιουσίες εμπορικών καταστημάτων των Γιαννιωτοεβραίων, περιουσίες που διαμοίρασαν οι Γιαννιώτες συμπολίτες μου με την ανοχή και την συνεργασία της Γερμανικής Στρατιωτικής Διοίκησης Ιωαννίνων.

Το έγγραφο (φωτο 3) απευθύνεται στον Γενικό Διοικητή Ηπείρου, Τσιμπρή Μιχαήλ. Η ημερομηνία του εγγράφου εμφανίζει ημερομηνία 13 Μαΐου 1944 σχεδόν ένα μήνα από την εκτόπιση των Γιαννιωτοεβραίων και αποτυπώνεται εμφανώς επί του εγγράφου η καταλήστευση των Εβραϊκών μαγαζιών στα Γιάννενα από τις Δημόσιες Υπηρεσίες.

Αλέκος Ράπτης “Το πλιάτσικο”, φωτο 3

Το έγγραφο (φωτο 4) που απευθύνεται στον Γενικό Διοικητή Ηπείρου, Τσιμπρή Μιχαήλ. Η ημερομηνία του εγγράφου εμφανίζει ημερομηνία 18 Μαΐου 1944 σχεδόν ένα μήνα από την εκτόπιση των Γιαννιωτοεβραίων και φανερώνει την αγωνία των Δημοσίων Υπηρεσιών να καρπωθούν κατόπιν εντολής του Γενικού Διοικητή Ηπείρου, τα εμπορικά καταστήματα των Γιαννιωτοεβραίων της πόλης των Ιωαννίνων.

Αλέκος Ράπτης “Το πλιάτσικο”, φωτο 4

Στις 23 Ιανουαρίου 1945, η Εφημερίδα Αγωνιστής, «καθημερινό Όργανο της Επαρχιακής Επιτροπής του Ε.Α.Μ Γιαννίνων», αναφέρεται στην στρατιωτική διαταγή, της ΥΙ Ταξιαρχίας του ΕΛΑΣ, η οποία καταγράφει την θλιβερή εικόνα του πλιάτσικου όπως αυτό επιχειρείται από Γιαννιώτες πολίτες εις βάρος των Γιαννιωτοεβραικών περιουσιών.

Η συγκεκριμένη διαταγή είναι σαφής καθώς αναφέρει ότι «πολλοί πολίτες καταστρέφουν Ισραηλιτικές περιουσίες» προξενώντας υλικές καταστροφές στα σπίτια και αφαιρούν διάφορα υλικά, πόρτες, παράθυρα, κεραμίδια κλπ.

Επίσης η διαταγή της ΥΙ Ταξιαρχίας του ΕΛΑΣ επισημαίνει ότι από τούδε και στο εξής, όποιος θα συλληφθεί να κλέβει περιουσιακά στοιχεία των Γιαννιωτοεβραίων θα παραπεμφθεί και θα τιμωρηθεί αυστηρά από το Στρατοδικείο.

Στις 25 Ιανουαρίου 1945, η Εφημερίδα Αγωνιστής, «καθημερινό Όργανο της Επαρχιακής Επιτροπής του Ε.Α.Μ Γιαννίνων», ανακοινώνει άλλη μια στρατιωτική διαταγή της ΥΙ Ταξιαρχίας του ΕΛΑΣ, που αναφέρει ότι τα περιουσιακά στοιχεία των μελών της Εβραϊκής Κοινότητας Ιωαννίνων είναι υπό την προστασία και την εγγύηση που παρέχει ο ΕΛΑΣ και ο οποίος έχει καθορίσει σαν άμεσο διαχειριστή την Επιμελητεία του Αντάρτη (ΕΤΑ).

Τέλος η διαταγή της ΥΙ Ταξιαρχίας του ΕΛΑΣ κλείνει με την αυστηρή προειδοποίηση προς όλους τους Γιαννιώτες ότι έως τις 25 τρέχοντος, θα πρέπει όλοι να δηλώσουν στην Επαρχιακή ΕΤΑ Ιωαννίνων, όποια είδη έχουν στην κατοχή τους ή τα αγόρασαν από τις αρχές κατοχής και τα οποία προέρχονται από περιουσιακά στοιχεία των Γιαννιωτοεβραίων της πόλης των Ιωαννίνων.

Την 1η Απριλίου 1945, η Εφημερίδα Αγωνιστής, «καθημερινό Όργανο της Επαρχιακής Επιτροπής του Ε.Α.Μ Γιαννίνων», μέσα από ένα πρωτοσέλιδο δίστηλο άρθρο αποκαλύπτει τα έργα και τις ημέρες όλων αυτών που συμμετείχαν στο «πλιάτσικο ή αλλιώς την καταλήστευση των περιουσιακών στοιχείων κινητών και ακινήτων της Γιαννιωτοεβραικής Κοινότητας Ιωαννίνων.

«… Με τον άνανδρο και βάρβαρο διωγμό των συμπολιτών μας Εβραίων η περιουσία τους έμεινε στο έρμαιο των διαφόρων Τσιμπρήδων – Φράντζηδων – πάτερ Αθανασίου κι΄όλου αυτού του έντιμου συναφιού…

Η ρεμούλα και η κλεψιά που επικράτησε είναι κάτι που έγινε γνωστό σε όλη την Ήπειρο και για να καλύψουν τις βρωμιές τους έδιναν πότε – πότε και μερικά ψίχουλα στους υπαλλήλους ή σε κανένα χωριό.

Ο αξιότιμος κ. Γιαννής μετέφερε δεκάδες ολοκλήρων αυτοκινήτων εμπορευμάτων στην Αθήνα και τα πούλησε.

Ο Σεβασμιώτατος Σπυρίδων προέβη στην αγιώτατη πράξη της περισυλλογής μερικών αυτοκινήτων εμπορευμάτων για την Αθήνα.

Ο Πάτερ Αθανάσιος αφού επροίκησε όλες τις «ανεψιές»…με μερικές χιλιάδες πήχεις υφασμάτων χασέδων, κάμποτ και κάμποσων δεκάδων σερβιτσιών κατά προτίμηση πολυτελείας, μερίμνησε για τον πλουτισμό της Μητρόπολης και του σπιτιού του με άλλα εμπορεύματα που ανακάλυψε προ ολίγου η Πολιτοφυλακή.

Ο κ. Φρόντζος δίπλα στα υψηλά του καθήκοντα δεν ξέχασε να εφοδιάσει και το σπίτι με μερικές δεκάδες κιβώτια από τα «ευτελή» αυτά πράματα και έτσι στις γενόμενες έρευνες βρέθηκε το υπόγειό του γεμάτο από κάσσες υαλικών, σερβιτσιών, υφασμάτων, βενζινών κλπ…

…κάποιος άλλος έντιμος κ. του συναφιού αφού ρήμαξε με τη σειρά του τις εβραϊκές αποθήκες , με την είσοδο του ΕΛΑΣ στα Γιάννενα βρέθηκε με μερικές εκατοντάδες τόπια στο σπίτι του και προνοώντας δυσάρεστα απρόοπτα τα τοποθέτησε στο νταβάνι ενός δημοσίου κτιρίου… λέγεται πως η τοποθέτηση και η απόκρυψη ανήκει στον υφασματέμπορα κ. Μέρτζον χωρίς να είναι βέβαιο και αφήνεται στον ίδιο να μας το διευκρινίσει…»

Θεωρώ ότι τα παραπάνω κείμενο είναι αρκετά σαφές και αποκαλύπτει με ονοματεπώνυμο την βρώμικη συνεργασία αυτών των Γιαννιωτών πολιτών με τους Ναζί καθώς επίσης και την διαμόρφωση μιάς συγκεκριμένης οικονομικής ελίτ Γιαννιωτών πολιτών που αναδείχτηκαν οικονομικά αλλά και πολιτικά στην μεταπολεμική Ελλάδα, στην πόλη μας τα Γιάννενα.

Είναι η κοινωνική και οικονομική ανάδειξη αυτών των ανθρώπων που στηρίχτηκαν πάνω στην καταλήστευση και στο «πλιάτσικο» της Εβραϊκής περιουσίας κινητής και ακίνητης των Γιαννιωτοεβραίων συμπολιτών μας, είναι οι Γιαννιώτες συμπολίτες μας που οικοδόμησαν την κοινωνική και οικονομική τους καταξίωση πάνω στο αίμα της τραγικής κοινότητας των Γιαννιωτοεβραίων συμπολιτών μας.

Θεωρώ ότι θα πρέπει να ζητήσουμε μια βαθιά συγνώμη σαν Γιαννιώτες από τους λιγοστούς εναπομείναντες Γιαννιωτοεβραίους στα Γιάννενα και να αναλογισθούμε νοερά την μνήμη όλων των άλλων Γιαννιωτοεβραίων της πόλης μας που άφησαν την τελευταία τους πνοή στα στρατόπεδα θανάτου του Άουσβιτς και του Μπιρκενάου.

Η Ιστορία και η κοινωνία ας μας κρίνει.

Αλέκος Ράπτης

Ιωάννινα

alekosrr[at]yahoo.gr

Σχετικές αναρτήσεις:

Επιστημονική ημερίδα για τα “Κατοχικά Γιάννενα” (26 Απρ. 2010)

Ένας κριτικός σχολιασμός της ημερίδας για τα “Κατοχικά Γιάννενα”

Βεβηλώνοντας με λέξεις

Το παρακάτω ρεπορτάζ δημοσιεύτηκε πρόσφατα στην εφημερίδα της Κομοτηνής “Ο Χρόνος”. Τα εμβόλιμα σχόλια είναι δικά μας.

ΑΠΟ 3oΕΤΗ ΦΟΙΤΗΤΗ ΤΗΣ ΝΟΜΙΚΗΣ

Αγκυλωτοί σταυροί στο μνημείο των Εβραίων

05.06.2010

Διώκεται για πρόκληση φθορών, η δίκη θα γίνει τον Σεπτέμβριο

“Φοιτητής συνελήφθη τα ξημερώματα στην Κομοτηνή την ώρα όπου ζωγράφιζε με μαύρο σπρέι αγκυλωτό σταυρό στο μνημείο των ισραηλινών [ως γνωστόν, στον ελλαδικό χώρο δεν κατοικούν Έλληνες εβραϊκού θρησκεύματος, αλλά “ισραηλινοί”, δηλαδή ξένοι] στο πάρκο της Κομοτηνής.

Η ενέργειά του θεωρήθηκε βεβήλωση και φθορά [δηλαδή δεν ήταν;] και ο 3ετής φοιτητής της Νομικής σχολής συνελήφθη οδηγήθηκε στο αυτόφωρο όπου η δίκη του προσδιορίστηκε σε τακτική δικάσιμο τον Σεπτέμβριο.

Όπως έλεγε «ήταν μια κίνηση διαμαρτυρίας σε όσα παρακολουθούμε με κομμένη την ανάσα και τον άδικο θάνατο ακτιβιστών που πήγαιναν με το καράβι της ειρήνης στην Παλαιστίνη», μια πράξη διαμαρτυρίας [ο αγκυλωτός σταυρός ως πράξη διαμαρτυρίας, έλεος!] συνειδητή στην εγκληματική και σχεδιασμένη ενέργεια των Ισραηλινών σε βάρος αθώων ακτιβιστών [ως γνωστόν, τα θύματα των Ισραηλινών είναι πάντα “αθώα”].

Βέβαια το μνημείο που υπάρχει στο πάρκο της Κομοτηνής και βεβηλώθηκε μέσα σε λίγες ώρες τα ξημερώματα της ίδιας μέρας με συνεργεία καθαρίστηκε και εμφανίζει την εικόνα που παρουσιάζουμε αποκλειστικά στον «Χρόνο» όπου φαίνεται το πριν και το μετά.
Αξίζει να θυμηθούμε ότι το μνημείο υπάρχει για να τιμηθεί η μνήμη των Εβραίων της Κομοτηνής που την περίοδο του ολοκαυτώματος το 1943 εξοντώθηκαν από την Γερμανική και Βουλγαρική κατοχή ενώ τοποθετήθηκε μετά την αναχώρηση [sic!] στον Δήμο του οικοπέδου της Εβραϊκής χάβρας που υπήρχε στην Κομοτηνή.

Ο φοιτητής, τα αίματα του οποίου άναψαν με όσα συνέβαιναν στην πομπή των πλοίων της ανθρωπιστικής βοήθειας, προφανώς δεν τα; Είχε με τα θύματα του ολοκαυτώματος αλλά με το σύγχρονο πρόσωπο του Ισραήλ και ξεσπάθωσε με τις σβάστικες στο μνημείο που βρήκε… [δηλαδή καλά έκανε αφού του άναψαν τα αίματα του παιδιού από την αδικία]
Δεν υπολόγισε όμως ότι υπήρχαν αυστηρά μέτρα περιφρούρησης και η ενέργειά του έγινε αμέσως αντιληπτή με αποτέλεσμα την σύλληψή του. [γιατί ο νεαρός δεν τηλεφώνησε πριν στη συντάκτρια του κειμένου να του πει πότε δεν έχει φύλαξη, ώστε να πάει να βεβηλώσει ανενόχλητος;]

Μελαχροινή Μαρτίδου

Εφ. Ο Χρόνος (Θράκη), 05/06/2010

Η Αθήνα “αποκτά, τελευταία από όλες τις πρωτεύουσες της Ευρώπης, το δικό της Μνημείο Ολοκαυτώματος”: Ρεπορτάζ, ομιλίες, σχόλια

Τη Δευτέρα 10 Μαΐου 2010 έγινε η Τελετή Αποκαλυπτηρίων του Μνημείου Ολοκαυτώματος Ελλήνων Εβραίων στην Αθήνα από το Δήμαρχο Αθηναίων κ. Νικήτα Κακλαμάνη και τον πρόεδρο της Ισραηλιτικής Κοινότητας της Αθήνας κ. Βενιαμίν Αλμπάλα. Η εκδήλωση ξεκίνησε με επιμνημόσυνη δέηση και συνεχίστηκε με προσφωνήσεις από τον Δήμαρχο Αθηναίων, τον πρόεδρο της Ισραηλιτικής Κοινότητας Αθηνών και τον πρόεδρο του Κ.Ι.Σ. κ. Δαυίδ Σαλτιέλ. Ακολούθησαν χαιρετισμοί από τον υπουργό Επικρατείας και εκπρόσωπο της Κυβέρνησης κ. Χάρη Παμπούκη και την Αντιπρόεδρο της Ισραηλινής Βουλής κα Ρουχάμα Αβραάμ Μπαλίλα. Κεντρικός ομιλητής ήταν ο συγγραφέας και επιζών του ναζιστικού στρατοπέδου του Μαουτχάουζεν κ. Ιάκωβος Καμπανέλλης.

Απόσπασμα δελτίου τύπου του Κεντρικού Ισραηλιτικού Συμβουλίου

Επισημαίνουμε ακόμα άρθρο του Νίκου Μπακουνάκη στο “Βήμα” που δίνει πληροφορίες για το μνημείο, έργο της ελληνοαμερικανίδας γλύπτριας Ντιάννας Μαγκανιά:

Η γλύπτρια Ντιάννα Μαγκανιά, η οποία επελέγη να φιλοτεχνήσει το μνημείο έπειτα από διαγωνισμό στον οποίο συμμετείχαν 19 καλλιτέχνες, έδωσε και κάποιες άλλες διαστάσεις στο έργο της. Μιλώντας χθες στο «Βήμα» είπε ότι το πρώτο που έκανε όταν ανέλαβε το έργο ήταν να σκεφθεί ποια κοινά σημεία έχουν οι Ελληνες με τους εβραίους.

Ελληνίδα της Διασποράς η ίδια, είδε τη Διασπορά ως ένα βασικό κοινό σημείο. «Τοποθετημένο εκεί όπου ήταν οι αρχαίες πύλες της Αθήνας, είδα το Αστέρι του Δαβίδ και σαν πυξίδα» μας είπε η Ντιάννα Μαγκανιά. «Πυξίδα που δείχνει προς όλες τις πόλεις και τα χωριά όπου υπήρχαν εβραϊκές κοινότητες». Διασπορά, πυξίδα, μνήμη, μνήμα… Το λιτό έργο εντάχθηκε κιόλας σε αυτόν τον ιστορικό χώρο της Αθήνας- σαν να υπήρχε εκεί από καιρό.

«Το έργο συνδέεται άμεσα με τη λιτότητα διαχείρισης του πένθους στην εβραϊκή θρησκεία, καθώς και με τις σύγχρονες αντιλήψεις για την απεικόνιση και μνημόνευση του Ολοκαυτώματος, με τρόπο συμβολικό, μινιμαλιστικό, ανεικονικό και οικουμενικό» είπε ο πρόεδρος της Ισραηλιτικής Κοινότητας της Αθήνας κ. Βενιαμίν Αλμπάλας. Η απλότητα και η λιτότητα του έργου που επικράτησαν στον διαγωνισμό υπήρξαν από τα βασικά κριτήρια για την επιλογή του. Είναι φανερό ότι το Εβραϊκό Μνημείο στο Βερολίνο, με τη λιτή επανάληψη των όγκων του, αποτελεί ήδη σημείο αναφοράς.

Η Αθήνα απέκτησε Μνημείο Ολοκαυτώματος, εφ. Το Βήμα, 11/05/2010

Στην προσωπική ιστοσελίδα του Ζαν Κοέν μπορείτε να διαβάσετε την ομιλία του Προέδρου του Κεντρικού Ισραηλιτικού Συμβουλίου κ. ΔΑΥΙΔ ΣΑΛΤΙΕΛ καθώς και την ομιλία του Προέδρου της Ισραηλιτικής Κοινότητας Αθηνών κ. Βενιαμίν ΑΛΜΠΑΛΑ.

Με αφορμή την ομιλία της αντιπροέδρου της Ισραηλινής Βουλής, κυρίας Ρουχάμα Αβραχάμ, προκλήθηκε ένας ενδιαφέρων διάλογος μεταξύ του κ. Ζαν Κοέν και του κ. Χρήστου Παπαγεωργίου:

1. Σχόλιο: Το ολοκαύτωμα δεν είναι πολιτικό θέμα. Είναι ηθικό. (Ζαν Κοέν, 13/05/2010)

2. Μια απάντηση στον Ζαν Κοέν. (Αθήνα Ιερουσαλήμ Τώρα, 13/05/2010)

Κλείνουμε μ’ένα απόσπασμα από την ομιλία του κ. Βενιαμίν Αλμπάλα:

Η μνήμη είναι εγκεφαλική λειτουργία που το κάθε Μνημείο σκοπό έχει να την κρατήσει ζωντανή. Αλλά πως μπορούμε να αποδεχθούμε ότι τα Μνημεία του Ολοκαυτώματος εξυπηρετούν τη μνήμη να κρατηθεί ζωντανή;

Ο ρατσισμός, ο αντισημιτισμός, η μισαλλοδοξία, η διαφορετικότητα και η εβραιοφοβία σαρώνουν την Ευρώπη και όχι μόνον. Προκαταλήψεις, συμφέροντα, σκοπιμότητες και στερεότυπα βρίσκουν γόνιμο έδαφος που λιπαίνεται από την παγκόσμια οικονομική κρίση και την κρίση των αξιών που συνθέτουν την ανθρώπινη αξιοπρέπεια και την ελευθερία του ατόμου.

Οι άνεμοι του νεοναζισμού και του νεοφασισμού φυσούν ξανά στην Ευρώπη με διαφορετική ένταση από χώρα σε χώρα.

Εμείς οι Έλληνες Εβραίοι θα θέλαμε να παραμερίσουμε τη σκέψη ότι οι άνεμοι αυτοί μπορούν να δυναμώσουν στη χώρα μας. Και όμως , αθωώσεις γνωστών αντισημιτών και αποφάσεις ανωτέρων και ανωτάτων δικαστηρίων μας προβληματίζουν έντονα και μας γεμίζουν με πίκρα και απαισιοδοξία .

Αλλά αυτό που προκαλεί σκέψεις και δύσκολα συναισθήματα είναι το γεγονός ότι σε μερικά σχολεία της χώρας ανθούν δραστήρια νεοναζιστικά στοιχεία μεταξύ των μαθητών. Και αυτό πρέπει να προκαλέσει σε όλους μας , πολίτες και πολιτικούς, απορίες και επαγρύπνηση.

Ίσως οι βανδαλισμοί στο Εβραϊκό Νεκροταφείο Ιωαννίνων και ο διπλός εμπρησμός της Συναγωγής Χανίων να είναι τα πρώιμα σημάδια ότι ο ρατσισμός και ο αντισημιτισμός ελλοχεύουν σε μεγάλες κοινωνικές ομάδες, όχι αμελητέες σε αριθμό, περιμένοντας την ευκαιρία να αναδειχθούν σε ουσιαστική απειλή.